ترک بر دیوار «دوستی ابدی» واشنگتن و تل‌آویو

باشگاه خبرنگاران جوان - رسانه اتریشی گزارش می‌دهد شک و تردید در افکار عمومی و محافل سیاسی آمریکا نسبت به رابطه راهبردی امریکا و اسرائیل به شدت افزایش یافته و به اصطلاح «دوستی ابدی» که بین آنها بود دیگر رنگ و بوی پیشین خود را ندارد و این افول در سایه جنگ‌های اخیر غزه و ایران شتاب گرفته است.

 روزنامه اتریشی «در اشتاندارد»، در گزارشی با به صدا در آوردن زنگ خطر درباره اینکه به اصطلاح «دوستی ابدی»‌ رژیم صهیونیستی و آمریکا در مسیر زوال قرار گرفته نوشته است: «اگرچه اخیرا سنای آمریکا ۲ قطعنامه را که خواستار توقف فروش بمب‌ها و بولدوزرهای آمریکایی به اسرائیل بود، رد کرد و این رأی‌گیری در ظاهر یک شکست برای منتقدان به شمار می‌رود، اما در عمق ماجرا پیام دیگری نهفته است. در رای‌گیری مربوط به فروش بولدوزرها، ۴۰ تن از ۴۷ سناتور دموکرات (بزرگ‌ترین اکثریت تاریخ برای چنین طرحی) به نفع توقف فروش رای دادند. برنی سندرز، سناتور ۸۴ ساله که زمانی صدای تنها و منزوی حامیان فلسطین در سنا محسوب می‌شد، این بار خواستار پایان سیاست‌های شهرک‌سازی اسرائیل و اشغال غزه شد. او امروز دیگر تنها نیست و نظرسنجی‌ها نیز این تغییر موازنه را تأیید می‌کنند.»

به نوشته رسانه اتریشی این رأی‌گیری تازه‌ترین نشانه از یک لرزه در پایه‌های روابط آمریکا و رژیم صهیونیستی است. این رسانه تصریح می‌کند: «از زمانی که هری ترومن تنها یازده دقیقه پس از اعلام موجودیت اسرائیل در سال ۱۹۴۸ آن را به رسمیت شناخت، پایه‌های پیمانی بنا نهاده شد که بعدها بیل کلینتون آن را «دوستی ابدی» و باراک اوباما «نشکستنی» خواندند. کمک‌های مالی و نظامی آمریکا به اسرائیل از مرز ۳۰۰ میلیارد دلار گذشته است و سالانه ۳.۸ میلیارد دلار به همراه سامانه‌های گنبد آهنین و بسته‌های اضطراری به آن افزوده می‌شود. هیچ رابطه ۲جانبه‌ای در تاریخ آمریکا تا این اندازه پرهزینه، نزدیک و مقدس نبوده است. اما اکنون این رابطه از ۲ جبهه همزمان زیر سوال رفته است.»

از یک سو، لیبرال‌هایی مانند «عزرا کلاین»، مفسر برجسته نیویورک تایمز که خود یهودی است، اخیرا اعلام کرد مسیر دولت بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر رژیم صهیونیستی «تنها به عنوان آپارتاید قابل درک است». نگارنده نتیجه‌گیری می‌کند آنچه چند سال پیش دیدگاهی رادیکال و حاشیه‌ای به شمار می‌رفت، اکنون در میان جریان اصلی چپ‌های آمریکا به امری عادی بدل شده است.

به نوشته «در اشتاندارد» اما حالا در اتفاقی نادر زمزمه‌های مشابهی نیز از سوی جناح راست افراطی به گوش می‌رسد. مارجوری تیلور گرین، متحد سابق ترامپ، سال گذشته به اولین قانونگذار جمهوری‌خواهی تبدیل شد که علناً رژیم صهیونیستی را به «نسل‌کشی» در غزه متهم کرد. همچنین تاکر کارلسون، تحلیلگر و پادکستر مشهور جناح راست، جنگ تحمیلی آمریکا علیه ایران را «جنگ اسرائیل» خواند و مدعی شد که نتانیاهو، ترامپ را به این مخمصه کشانده است.

ترک بر دیوار «دوستی ابدی» واشنگتن و تل‌آویو
اعتراضات به جنایات صیهونیست‌ها به مناسبت سفر بنیامین نتانیاهو به واشنگتن در ماه فوریه

این فشارها یک حرکت گاز انبری تاریخی را شکل داده‌اند: از سمت چپ‌ها، انتقاد از سیاست اشغالگری و شهرک‌سازی صهیونیست‌ها شدت گرفته و از سمت راست‌ها، ندای اولویت دادن به خود و خروج از «جنگ‌هایی که متعلق به ما نیست» بلند شده است.

این در حالی است که داده‌های آماری مؤسسه گالوپ که از سال ۲۰۰۱ گردآوری شده، نشان می‌دهد برای اولین بار در تاریخ معاصر، کفه همدردی افکار عمومی آمریکا به سود فلسطینیان سنگین‌تر شده است. بر اساس یک نظرسنجی برگزار شده در پایان فوریه، ۴۱ درصد آمریکایی‌ها با فلسطینی‌ها همدردی می‌کنند در حالی که سهم اسرائیل به ۳۶ درصد سقوط کرده است. این در حالی است که در سال ۲۰۱۸ این نسبت ۶۴ به ۱۹ به سود اسرائیل بود. ریزش شدید محبوبیت رژیم صهیونیستی در میان نسل جوان آمریکایی (زیر ۳۵ سال) چشمگیرتر از سایر گروه‌ها گزارش شده است.

البته روابط ۲ طرف در دوره‌های ریاست جمهوری دوایت آیزنهاور، جیمی کارتر و باراک اوباما نیز دچار تنش شده بود، اما آن تنش‌ها موقتی و قابل ترمیم با تغییر دولت‌ها بودند. رسانه اتریشی بر این باور است شکاف و دافعه کنونی در عرصه اجتماعی و سیاسی ایالات متحده نسبت به صهیونیست‌ها «ساختاری» و نسلی است و احتمالا ماندگارتر از بحران‌های پیشین خواهد بود.

همزمان با این تحولات، انگیزه‌های سیاسی در آمریکا نیز تغییر کرده است. پذیرش کمک مالی از لابی قدرتمند صهیونیستی «آیپک» اکنون برای برخی دموکرات‌ها به یک نقطه ضعف انتخاباتی بدل شده است. همچنین انتخاب «زهران ممدانی» (چهره مسلمان و منتقد اسرائیل) به عنوان شهردار نیویورک ـ شهری با بزرگترین جمعیت یهودی خارج از تل‌آویو ـ به عنوان سیگنالی سیاسی ارزیابی می‌شود که تا چند سال پیش غیرقابل تصور بود.

در همین راستا، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی، ماه ژانویه در مصاحبه با نشریه اکونومیست اعلام کرد قصد دارد وابستگی رژیم صهیونیستی به کمک‌های آمریکا را در بلندمدت به «صفر» برساند. به نوشته رسانه اتریشی این سخن یک «اعتراف خاموش» تفسیر می‌شود؛ به این معنا که رهبران رژیم خود را برای آینده‌ای آماده می‌کنند که دیگر نمی‌توان روی پشتیبانی بی‌چون‌وچرای آمریکا حساب باز کرد.

منبع: ایسنا