باشگاه خبرنگاران جوان - پس از تسلط ایران بر تنگه هرمز که در فرآیند جنگ تحمیلی سوم صورت گرفت، دشمن از موقعیت حمله کننده و پاسخ گیرنده، به طرفی که باید در مقابل انسداد تنگه هرمز واکنش نشان دهد، تنزل پیدا کرد.
دست پیش ایران در مساله تنگه هرمز، ترامپ را در موضع دفاعی قرار داد. اما دولت آمریکا سعی کرد با محاصره دریایی بنادر ایران، معادله دیگری خلق کنند و اهرم قدرت جدیدی برای خود در برابر دست برتر ایران در تنگه هرمز ایجاد کند. در واقع دشمن سعی دارد فشار روانی و اقتصادی حاصله از محاصره دریایی را با فشار امنیتی و نظامی که از پیش شروع کرده بود ترکیب کرده و دست برتر را ازآن خود کند.
چرا محاصره دریایی باید رفع شود؟
صرف نظر از آنکه محاصره دریایی تا چه میزان میتواند اثرات عینی داشته باشد، ورود به مذاکرات در شرایط محاصره دریایی میتواند به مثابه خنثی سازی برگ برنده ایران در موضوع تنگه هرمز باشد. اصرار تیم مذاکره کننده ایرانی بر لزوم رفع رسمی محاصره دریایی قبل از دور دوم مذاکرات (در حالی که برخی اخبار از موافقت آمریکا برای رفع موقتی و غیر رسمی محاصره خبر میدادند) برهمین اساس است.
ایران اصرار دارد محاصره و دزدی دریایی آمریکا نه به صورت غیر رسمی که به طور آشکار و رسمی کنار گذاشته شود. چرا که این محاصره به دنبال عملیات نظامی و خصمانه دشمن تلقی میشود و با روح توقف آتش در تضاد است.
مواضع قاطع ایران پیش از دور بعدی مذاکرات
پس از آنکه آمریکا به دو کشتی تجاری ایرانی حمله کرد، ایران اعلام کرد که با ورود به مذاکره زیر فشار و تهدید مخالف است. در این شرایط ترامپ آتشبس را تمدید کرد، اما در عین حال تاکید کرد که محاصره دریایی را حفظ خواهد کرد. در واقع رئیس جمهور آمریکا قصد دارد در حالی وارد مذاکره شود که ایران را تحت فشار قرار داده یا حدالمقدور تعادلی در برابر برگ برنده ایران در تنگه هرمز برقرار کرده باشد.
اگر در نظر داشته باشیم که در دور اول مذاکرات با وجود اینکه ایران بر تنگهٔ هرمز تسلط داشت و در جنگ نیز دست برتر را ازآن خود کرده بود، طرف آمریکایی با زیاده خواهی وارد اسلام آباد شد، اکنون که ترامپ برمحاصره دریایی تاکید دارد، مذاکرات بعدی چه سمت و سویی خواهد یافت!
به خوبی مشخص است که ترامپ پیش از دور بعدی مذاکرات و با مانور روی اصطلاح «توافق نهایی» که چند بار در مورد آن صحبت کرده است، به دنبال دستیابی حداکثری به اهدافی است که در خلال ۴۰ روز جنگ نتواسته بود به آنها دست یابد.
لزوم رفع محاصره پیش از مذاکره
مهدی محمدی از فعالان رسانهای پس از تمدید آتشبس توسط رئیس جمهور آمریکا، در ایکس خود نوشت: «تمدید آتشبس از سوی ترامپ هیچ معنایی ندارد. طرف بازنده نمیتواند شرایط تعیین کند.» این فعال سیاسی در ادامه اظهار داشت: «تداوم محاصره تفاوتی با بمباران ندارد و باید به آن پاسخ نظامی داد. ضمن اینکه تداوم آتشبس به معنی خرید زمان و به منظور ضربه غافلگیرانه است.»
رصد تحولات میدانی منطقه نشان میدهد که آمریکا علی رغم ادعای آتشبس، علاوه بر محاصره دریایی که به نوعی تداوم جنگ است، به شدت در حال تقویت نیروهای خود در منطقه است. حتی برخی کارشناسان، تداوم محاصره دریایی را یک پوشش فریب برای تدارک حمله نظامی زمینی از سوی آمریکاییها میدانند.
در این شرایط به نظر میرسد رفع محاصره دریایی چه از طریق رایزنیهای سیاسی یا فشار نظامی، باید در اولویت تصمیمات ایران قبل از هر مذاکرهای باشد.
هالا جابر، خبرنگاران لبنانی-بریتانیایی در تحلیل شرایط کنونی بین ایران و آمریکا د نوشته است: «شما نمیتواند در حالی که اسلحه را روی میز نگه داشتهاید، درخواست مذاکره کنید. این دیپلماسی نیست، اجبار است.»
منبع: فارس