باشگاه خبرنگاران جوان - رضا مسرور در مراسم معارفه مهدی رعیتی به عنوان اولین مدیرعامل منطقه آزاد مهران، با تأکید بر اینکه باید دید در این منطقه چه ظرفیتهای وجود دارد، اظهار داشت: از منطقه آزاد توقع کار محلی و استانی نیست، گرچه باید منافع آن ابتدا به استان برسد.
این مقام مسئول خاطرنشان کرد: منطقه آزاد باید جایی برای تقویت تجارت با همسایگان باشد و تجارت با عراق باید در دستور کار هیأت مدیره منطقه آزاد مهران باشد.
وی ادامهداد: عراق ظرفیت بالایی دارد و باید توجه ویژهای به این کشور داشته باشیم، در حال حاضر بخشی از تبادلات تجاری ما با عراق از مرز مهران انجام میشود.
دبیر شورای عالی مناطق آزاد افزود: قرار است برای منطقه آزاد مشترک با ترکیه و پاکستان مجوز هیأت وزیران را بگیریم و کشور سوم باید عراق و ایجاد منطقه آزاد مشترک با مهران باشد. یکی از توقعات من این است که باید با هماهنگی استاندار ایلام استعداد و ظرفیت بالقوه ایجاد منطقه آزاد مشترک با عراق از منطقه مهران بالفعل کنیم.
مسرور بیان داشت: آقای رعیتی تجربه خوبی در مناطق آزاد دارد و باید به اصل ایجاد مناطق آزاد بپردازیم. منطقه آزاد جایی نیست که تولید کنیم و محصولات آن به داخل کشور ارسال شود، بلکه باید نگاه صادراتی در تولید داشته باشیم؛ مناطق آزاد نباید برای تولید داخلی استفاده شود و این اشتباهی که در گذشته داشتیم نباید تکرار شود.
دبیر شورای عالی مناطق آزاد تجاری- صنعتی و ویژه اقتصادی یادآور شد: یکی دیگر از ظرفیتهای مهم منطقه آزاد ایلام بحث کریدورهاست. مهران یکی از بهترین مناطق برای تجارت زمینی است و حتی میتوانیم کالاهای چینی را از سرخس وارد و از مهران به عراق ترانزیت کنیم که برای دستیابی به این مهم، باید دیپلماسی اقتصادی را تقویت کنیم.
وی ادامه داد: نیروهایی که جذب میشود باید ۹۰ درصد بومی باشد و از خارج استان در صورت نیاز نیرو تامین شود. وقتی مردم منطقه میبینند فرزندان تحصیلکرده خودشان فعال شدهاند آنها هم استقبال میکنند.
مسرور تأکید کرد: باید تا دو ماه آینده امکان ثبت شرکت در مهران فعال شود و باید حداکثر تا فروردین ماه سامانه ثبت شرکتها در مهران آغاز به کار کرده باشد استقرار گمرک منطقه آزاد در مرز باید تا دو ماه آینده اجرایی شود رویههای اجرایی و ترانزیتی با مدل منطقه آزاد باید در مهران فعال شود.
وی خاطرنشان کرد: ظرفیتهای خود را به مناطق آزاد دیگر ندهید چون بخشی از درآمد خودتان را به مناطق آزاد دیگر میدهید این اشتباهی است که از سوی برخی مناطق آزاد تازهتأسیس انجام شد؛ اگرچه در مرز مهران عمدتا صادرات داریم و واردات کمتر است اما بخشی از نیاز کشور را از عراق باید تأمین کنیم که ایجاد درآمد برای منطقه میکند دولت پولی به مناطق آزاد نمیدهد و باید خودتان درآمدزایی کنید اراضی مهران باید تا ۳ ماه آینده تحویل سازمان منطقه آزاد شود. اگر در جایی با دستگاهی دچار تعارض شدید باید سراغ روشهای مدیریتی بروید.
دبیر شورای عالی مناطق آزاد گفت: باید خط آهن و ریل به مهران متصل شود در این صورت بخشی از ترانزیت ریلی از سرخس و آسیای میانه به عراق انجام میشود؛ توقع دولت از مناطق آزاد بسیار مناسب است و انتظار دارند تا مناطق آزاد در توسعه کشور کمک کنند توقعات ما در مهران بالاست و ظرفیتهای خوبی برای رشد دارد انشالله تا ۳ سال آینده منطقه آزاد مهران برای کشور بدرخشد و بتوانیم توقعات دولت را در آینده نزدیک محقق کنیم.
مدیرعامل مهران: قرار نیست یک سازمان منطقه آزاد بزرگ و ناکارآمد داشته باشیم
در ادامه این مراسم مهدی رعیتی مدیرعامل منطقه آزاد مهران با بیان اینکه در راهاندازی مناطق آزاد جدید ملاحظاتی وجود داشت و باید محدودههای مشخص و معینی طراحی میکردیم گفت: منطقه آزاد مهران در یک منطقه محروم با شرایط خاص واقع شده است ولی در این راه با توکل به خدا و عشقی که به خدمت به زوار و دستگاه امام حسین (ع) داشتم مسئولیت منطقه آزاد مهران را پذیرفتم.
وی افزود: در حوزههای اقتصادی و سرمایهگذاری برنامههای خوبی داریم طرح جامع منطقه آزاد مهران را بررسی و ایرادات آن را احصا کردهایم در حوزههای لجستیکی ترانزیتی و گمرک برنامههای مفصلی داریم ایجاد کریدورهای جدید و تکمیل کریدورهای بینالمللی، اشتغال پایدار و منع تصدیگری از برنامههای ماست و قرار نیست یک سازمان بزرگ ناکارآمد داشته باشیم بلکه یک سازمان چابک خواهد بود شفافیت در دستور کار ماست و تمام مکاتبات و قراردادها علنی به مردم اعلام میشود در تشکیل سازمان و استخدام نیروها معتقد به فرایند هستیم و نیرویی را بر اساس سفارش جذب نمیکنیم مهران متعلق به همه مردم ایران است و از دل آزمون نیروها را جذب میکنیم.
مدیرعامل منطقه آزاد مهران تصریح کرد: در بحث حکمرانی مناطق آزاد که دستیابی به منطقه آزاد نسل هفتم را در دستور کار داریم، در حوزه درآمدهای پایدار برنامه داریم و دنبال زمینفروشی یا خامفروشی نیستیم و مدلهایی طراحی کردیم که در درآمدهای پایدار موفق باشیم. طبق زمانبندی مناسب به وعدههایمان عمل خواهیم کرد امیدواریم بتوانیم در این منطقه اقدامات خوبی انجام دهیم و بخشی از محرومیتهای منطقه مهران را برطرف کنیم.
نماینده استان ایلام در مجلس: منطقه آزاد مهران ظرفیتهای بالایی برای درآمدزایی دارد
در ادامه این مراسم فریدون همتی نماینده مردم ایلام، ایوان، شیروان، چرداول و مهران در مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه مردم استان در انتظار راهاندازی منطقه آزاد مهران بودند گفت: بیهوده چند سال منطقه آزاد مهران فعال نشد؛ راهاندازی این سازمان در دولت قبل به خاطر تعیین هیأت مدیره طول کشید در حالی که باید یکی دو سال قبل شروع به کار میکرد.
وی افزود: چشم امید استان ایلام به منطقه آزاد مهران است این استان یکی از استانهای پربرکت کشور است اما نظام معیوب برنامهریزی فعلی این استان را عقب نگه داشته فقط دو موضوع نفت و گاز در استان سالی ۵ میلیارد دلار ارز وارد کشور میکند در حالی که همه هزینههای استان ۵۰ همت نمیشود؛ ما حاضریم بودجه ۵ استان غرب کشور را بدهیم ولی خودمان استان را اداره کنیم.
همتی با بیان اینکه ۷۸۰ میلیارد دلار نفت درجا در چاههای استان ایلام و ۴۳۹ کیلومتر مرز با عراق داریم که باید بازارچههای متعدد مرزی فعال شود گفت: سالانه بین ۴۳۰ تا ۴۵۰ هزار تن تولید گندم داریم اما مصرف یک سال استان ۱۳۰ هزار تن است؛ وقتی استاندار هرمزگان بودم گفتم مدیریت استان را به خودمان بدهید و نه تنها بودجه نمیخواهم بلکه بودجه چند استان را هم میدهیم اما مدیریت و برنامهریزی متمرکز اجازه این موضوع را نمیدهد.
نماینده مردم استان ایلام در مجلس با اشاره به اینکه این استان مرز مشترک با عراق دارد که ظرفیت بالایی محسوب میشود افزود: هرمزگان دو منطقه آزاد متمول کیش و قشم را دارد ولی نیروهای نخبه از استان خارج میشدند و این دو منطقه آزاد از استانهای دیگر نیرو وارد میکردند.
به گفته نماینده مردم ایلام در مجلس دولت چهاردهم در این مدت به تعیین و تأیید اعضای هیات مدیره سرعت داد؛ شروع با شتاب منطقه آزاد مهران باید الگویی برای سایر دستگاههای استان ایلام باشد.
وی در پایان خاطرنشان کرد: علاوه بر اشتعال و توسعه کارآفرینی در منطقه آزاد مهران انتظار داریم که موضوع اربعین هم از سوی منطقه آزاد مهران تقویت شود باید سرمایهگذاران به این منطقه آزاد بیایند بسیاری از شرکتهایی که در کشور کار تولیدی دارند میتوانند در منطقه آزاد مهران شعبه ایجاد کنند تا صادرات به عراق تسهیل شود و هزینههای حملونقل برای آنها کاهش یابد حتی میتوانیم با برند شرکتهای عراقی از منطقه آزاد مهران به کشورهای عربی منطقه صادرات داشته باشیم.
منطقه آزاد مهران کجاست؟
ایجاد منطقه آزاد مهران در اردیبهشت ۱۴۰۰ به تصویب نهایی مجمع تشخیص مصلحت نظام رسید و اساسنامه آن نیز دی ماه ۱۴۰۱ در شورای نگهبان مصوب شد. پیشینه منطقه آزاد مهران به سال ۱۳۸۹ باز میگردد، پیشنهادی که از سوی مسئولان وقت استان به مقامهای کشور ارائه شد اما تا سال ۱۳۹۳ تقریبا مسکوت ماند، با رونق گرفتن مرز مهران به عنوان دروازه عتبات عالیات و سفر خیل مشتاقان اربعین حسینی (ع)، مهران بار دیگر آوازهای جهانی یافت و این امر سال ۱۳۹۹ منجر به تصویب ایجاد منطقه آزاد مهران در مجلس شورای اسلامی شد.
منطقه آزاد مهران یکی از ۷ منطقه آزاد جدیدی است که اردیبهشت 1400 توسط مجمع تشخیص مصلحت نظام ابلاغ و دولت موظف به راهاندازی آن شد. این ۷ منطقه آزاد جدید شامل اینچهبرون در استان گلستان، مهران در استان ایلام، اردبیل، سیستان در استان سیستان و بلوچستان، بانه ـ مریوان در استان کردستان، بوشهر و قصرشیرین در استان کرمانشاه است.
مرز مهران در سال ۱۳۷۹ به عنوان مرز رسمی شناخته شد و پس از آن در سال ۱۳۸۲ با ایجاد زیرساختها و روند مراودات تجاری آغاز شد. شهر مرزی مهران حدود ۲۳۰ کیلومتر با بغداد پایتخت عراق فاصله دارد و امروز به کانون فعالیتهای صادراتی و تردد زُوار با همسایه غربی کشورمان تبدیل شده است.