بنده خدا؛ مرد باکیفیت ایرانی

باشگاه خبرنگاران جوان؛ امین طیّب‌طاهر* - «ایرانیِ با کیفیته»؛ حتما برای شما هم پیش آمده که مغازه‌دار‌ها برای اینکه جنسشان را به شما بفروشند از این عبارت برای اقناع شما استفاده کنند.

گاهی حتی پا را فراتر می‌گذارند و همچون جنس‌های چینی، درجه‌بندی هم ارائه می‌کنند: ایرانی درجه یک، ایرانی درجه دو و ... این فن اقناع در بازاریابی و فروش وقتی است که بازاریاب ذهنیت خریدار را می‌شناسد و از تردیدش نسبت به کیفیت محصول به علت محل تولید اطلاع دارد.

البته کیفیت محصولاتی همچون زعفران قائنات، برنج شمال، پسته رفسنجان و یا قالی را با شهر‌های محل تولید آن می‌شناسیم که آن را هم البته فروشندگان با درجه‌بندی عرضه می‌کنند.

در بیش از یک دهه سیاست‌پژوهی رسانه، از سال دوم کارم در یک پژوهشکده و پس از مداقه فراوان (مطالعه، مصاحبه با خبرگان و ...)، معتقدم با اختلاف بهترین رئیس صداوسیما شهید علی لاریجانی بود.

در یکی از موارد یکی از افرادی که هم‌اکنون در سمت قائم‌مقامی سازمان صداوسیما قرار دارد درباره این شهید گفت: «لاریجانی اهل فلسفه بود و یک طرح کلی و بلندمدت در ذهن برای سازمان داشت. بهترین طرح دنیا اگر با آن مدل نمی‌ساخت رد می‌شد». 

این را در تعریف آن شخصیت می‌گفت. او هم کل و هم جزء و هم نسبت آنها را به خوبی می‌فهمید و به راحتی بین آنها رفت و برگشت می‌کرد. او نسبت گذشته، حال و آینده را هم به خوبی می‌فهمید. او به تعبیر بسیاری هم عملگرا بود و اهل نظر و سیاستگذاری.

بعد‌ها که در مرکز پژوهش‌های مجلس به سیاست‌پژوهی ادامه دادم، مدیریت حرفه‌ای علی لاریجانی را برای حفظ استقلال نظر کارشناسی آن مرکز از نزدیک لمس کردم (دوره ریاست آقای جلالی و سرپرستی آقای قاسمی). کاری به بعد از آن ندارم! اعتقاد او به امر کارشناسی در جهان ذهنی او طبیعی است و این نشان کیفیت و تفاوت است. رکورددار بیشترین ریاست مجلس شورای اسلامی، حتما حرف‌های زیادی در فهم مردم‌سالارانه از قانون و نهاد قانون‌گذاری داشت.

در پساانقلاب اسلامی، به نظرم دو نفر به فینال «مرد سیاست بودن» می‌رسند: نخست مرحوم آقای هاشمی رفسنجانی و بعد شهید لاریجانی. هر دو هم در کارنامه پیروزی و شکست دارند و خصیصه مرد سیاست آن است که چگونه بماند و همچنان بازیگر باشد.

تثبیت یا تغییر موقعیت، ائتلاف کردن یا برهم‌زدن آن، یارگیری یا تغییر تیم و ... همه در عملکرد این دو، به مثابه کلاس آموزشی است. اما در یک امر این دو قدری متفاوت بودند: رابطه با ولی‌فقیه. آقای لاریجانی همیشه در فراز و آقای هاشمی گاه در فراز و گاه در فرود. این هم به فلسفه سیاست‌ورزی این دو برمی‌گشت. بیش از این صلاح بر ادامه بحث مقایسه این دو عزیز نیست!

در این روز‌ها گروهی بحث تایید و رد صلاحیتش در انتخابات ریاست جمهوری را پیش کشیدند. مطمئن هستم خود شهید راضی به این بحث‌ها نیست. البته من هم در آن ایام متعجب بودم. حتما دوستان شورا حجتی داشته‌اند. فارغ از آن، می‌گویند: «شهادت مغفرت می‌آورد؛ شهادت عصمت نمی‌آورد».

دیکته ننوشته غلط ندارد؛ لاریجانی کارنامه داشت؛ دیکته نوشته بود و این برتری اوست بر کسانی که دیکته ننوشته، نقد می‌کنند و هندوانه دربسته را ترجیج می‌دهند. علی لاریجانی در سیاست‌ورزی ایرانی شخصیتی شناخته شده است.

او با بازگشتش به شورای عالی امنیت ملی، یکبار دیگر کیفیت اندوخته‌اش را به همه نشان داد. در کوله‌بارش علاوه بر ذکاوت، هوش، تجربه و دانش، ایمان به مسیر درست جمهوری اسلامی ایران هم چشمگیر بود. او تا پای جان ایستاد و ایران اسلامی ما را یاری کرد. خدا او را برای این لحظات ما، بویژه از شهادت ولی‌فقیه قبل تا استقرار ولی‌فقیه حال برگزیده بود.

بعد از اعلام خبر شهادت رهبر پیشین انقلاب اسلامی، روزی که آقای لاریجانی در ابتدای صبح با مردم گفت‌و‌گو کرد، به همسرم گفتم: فکر نمی‌کردم روزی اینقدر از دیدن علی لاریجانی خوشحال شوم. اشک شوق در چشمانم حلقه زد.

چه صلابتی آن روز در کلام نهفته بودی مرد! اما چه باید کرد که تقدیر اینگونه بود که خوشحالی‌ام طولی نکشد و شهادت علی لاریجانی، سیل اشک را از گونه‌هایم سرازیر کرد. این چه مدل عجیب عزیز شدن برای ملت بود آقای لاریجانی؟! «وَتُعِزُّ مَن تَشَاء وَتُذِلُّ مَن تَشَاء».

شهید علی لاریجانی با وجود همه نقدها، «جنس خوب سیاست‌ورزی ایرانی» است. این کیفیت بسیار بالا، با همه احترام، در قیاس با سایرین، بسیار متمایز و چشمگیر است. شاید این پرده آخر سیاست‌ورزی او، وجوه پنهان شخصیتی او را آشکار می‌کرد.

«بنده خدا» دانستن خود در روز‌های آخر حیات دنیوی او، مرا یاد العبد گفتن‌های آیت‌الله بهجت، علامه طباطبایی و آیت الله مصباح‌یزدی می‌انداخت: «وَمَا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالْإِنْسَ إِلَّا لِیَعْبُدُونِ».

او مرتب در این روز‌های آخر اصطلاحا «نوربالا می‌زد» که سیاست‌ورزی هم باید محل عبادت بنده باشد. انگار وصیت می‌کرد که هدف یادتان نرود. همین در میراث هم، متمایزش می‌کرد. او مزد خلوصش را گرفت. خدا کیفیت این آدم را به رخ تاریخ آورد و البته که ثبت شد.

*روزنامه‌نگار