باشگاه خبرنگاران جوان؛زهره شعبانی -هوای قم این روزها شبیه شهری است که نفس‌هایش سنگین شده؛ خیابان‌ها در مه خاکستری فرو رفته‌اند آسمان شهر به‌جای آبی، خاکستری و مه‌آلود است؛ نور خورشید کم‌جان و کدر دیده می‌شود. 

وارونگی دما در قم به‌عنوان یکی از عوامل اصلی تشدید آلودگی هوا، هرساله در فصل‌های سرد به بحرانی جدی برای سلامت شهروندان تبدیل می‌شود. این پدیده با حبس آلاینده‌ها در لایه‌های پایین جو، کیفیت هوا را به سطح «ناسالم» و حتی «بسیار ناسالم» می‌رساند. 

وارونگی دما زمانی رخ می‌دهد که لایه‌ای از هوای گرم بر فراز هوای سرد سطح زمین قرار می‌گیرد. این وضعیت مانند یک پوشش سنگین عمل کرده و مانع از صعود آلاینده‌ها به لایه‌های بالاتر جو می‌شود. 

در قم، به‌ویژه در روزهای پاییز و زمستان، این پدیده باعث می‌شود دود ناشی از خودروها، صنایع و سوخت‌های فسیلی در سطح شهر باقی بماند. 

وضعیت آلودگی هوای قم

در روزهای اخیر شاخص کیفیت هوا (AQI) در قم به عدد ۱۵۸ رسیده که معادل وضعیت «ناسالم برای گروه‌های حساس» است. 
آلاینده اصلی در این شرایط، ذرات معلق کمتر از ۲.۵ میکرون (PM2.5) هستند که به‌راحتی وارد دستگاه تنفسی شده و خطر بیماری‌های قلبی و ریوی را افزایش می‌دهند. 

طبق اعلام اداره‌کل هواشناسی قم، در روزهای اخیر شرایط جوی استان تحت تأثیر سامانه پایدار و آرام قرار گرفته است. این وضعیت که با سکون نسبی هوا و نبود جریان‌های مؤثر همراه است، موجب شده حرکت عمودی هوا کاهش یابد و لایه‌های جوی تقریباً ثابت باقی بمانند. در چنین شرایطی، آلاینده‌های ناشی از فعالیت‌های صنعتی، وسایل نقلیه و منابع خانگی امکان پراکندگی و خروج از سطح زمین را ندارند و به تدریج در هوای شهر انباشته می‌شوند. 

اداره کل حفاظت محیط زیست قم در اطلاعیه‌ای اعلام کرد که هوای امروز استان قم به خاطر وجود بالای آلاینده‌ها در وضعیت ناسالم برای گروه‌های حساس قرار دارد.

در این اطلاعیه آمده‌است: امروز ۱۶ آذرماه شاخص کیفیت هوا در شهر قم و قنوات به علت آلاینده ذرات معلق ( PM۲/۵) در شرایط ناسالم برای گروه های حساس قرار دارد.

در این گزارش آمده‌است: در ضمن با توجه به پیش بینی و اعلام اداره‌کل هواشناسی استان مبنی بر پایداری هوا، ادامه این وضعیت یا افزایش غلظت آلاینده ها تا روز سه شنبه ۱۸ آذرماه محتمل می‌باشد.

اطلاعیه حاکی است: در این وضعیت افراد مبتلا به بیماری‌های قلبی یا ریوی، کودکان و سالمندان و مبتلایان به آسم و زنان باردار باید فعالیت های طولانی یا سنگین خارج از منزل را کاهش دهند.