باشگاه خبرنگاران جوان؛ نرگس امام جمعه -  نشست خبری رئیس سازمان نوسازی توسعه و تجهیز مدارس  صبح امروز برگزار شد.

در این نشست حمید رضا خان محمدی رئیس سازمان نوسازی توسعه و تجهیز مدارس گفت: خبرنگاران خیرانی هستند که قلمشان در ساخت و تجهیز مدارس کمک می‌کنند.

 رئیس سازمان نوسازی توسعه و تجهیز مدارس  با بیان این که در سال ۵۷ سرانه مدرسه ۱.۵ مترمکعب بوده و امروزه به ۷۵ متر مکعب رسیده؛ افزود:تحریم‌ها باعث شده تا اعتبارات ساخت مدرسه کم باشد اما مردم به کمک سازمان آمده‌اند و ما را در ساخت مدرسه کمک کرده‌اند.

خان محمدی ادامه داد: یکی از بازوهای مهم جهاد سازندگی ساخت مدرسه با مشارکت مردم بوده است.

 رئیس سازمان نوسازی توسعه و تجهیز مدارس  تصریح کرد: در حال حاضر حدود ۷ هزار ۵۰۰ پروژه مدرسه سازی داریم.

خان محمدی با اشاره به برنامه هفتم اعلام کرد: براساس برنامه هفتم باید سرانه فضای ورزشی ۱متر مکعب، استاندارد سازی ۱۰۰ درصدی وسایل گرمایشی و سرمایشی، ۸۰ درصد استاندارد سازی فضای آموزشی ، انجام شود.

 رئیس سازمان نوسازی توسعه و تجهیز مدارس گفت: در سال گذشته اعتبارات ساخت مدرسه ۳ درصد افزایش یافته است.

وی با استناد به آمار مرکز بررسی افکار سازمان امور مالیاتی گفت: بر اساس نظرسنجی‌ها، ۷۸ درصد شهروندان علاقه‌مند هستند که مالیات پرداختی‌شان در حوزه مدرسه‌سازی هزینه شود. این نشان‌دهنده عزم جدی مردم برای حمایت از آموزش و پرورش است، اما این مشارکت نیازمند زیرساخت‌های فنی، نقشه راه مشخص، استاندارد‌ها و سیاست‌گذاری دقیق است.

رئیس سازمان نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس کشور با اشاره به مأموریت‌های اولیه این سازمان خاطرنشان کرد: در قانون تأسیس، مأموریت جذب مشارکت‌ها برای سازمان تعریف نشده بود و تمرکز بر مهندسی، استانداردسازی، تدوین ضوابط و نظارت بر ساخت فضا‌های آموزشی، پرورشی و ورزشی قرار داشت، اما به‌مرور و با تغییر رویکرد نظام، مشارکت مردم به یکی از ارکان اصلی مدرسه‌سازی تبدیل شد.

خان‌محمدی با تأکید بر نگاه دولت چهاردهم به موضوع مشارکت مردمی اظهار کرد: دکتر پزشکیان به‌درستی معتقد است اگر آینده کشور برای ما مهم است، باید آموزش و پرورش را در اولویت قرار دهیم و برای تحقق عدالت آموزشی، از همه ظرفیت‌های مردمی و بین‌بخشی استفاده کنیم.

خان‌محمدی با اشاره به سایر احکام مهم برنامه هفتم گفت: بند پ ماده ۹۲ دولت را مکلف کرده است در پروژه‌هایی که خیرین ۵۰ درصد آن را تأمین می‌کنند، ۵۰ درصد باقی‌مانده نیز توسط دولت تأمین شود. این حکم، مشوق مهمی برای افزایش مشارکت خیرین است. همچنین احکام مرتبط با توسعه فضا‌های ورزشی موجب اجرای پروژه‌های ملی و استانی متعددی از جمله ساخت استخر‌ها و سالن‌های ورزشی در استان‌های مختلف شده است.

وی تأکید کرد: برنامه هفتم توسعه نقشه راه ماست و تمام اقدامات سازمان در چارچوب اهداف کلان آن تعریف می‌شود. هر موضوعی خارج از این مسیر، به حاشیه می‌رود و ما تمرکز خود را بر اجرای دقیق، مردمی و استاندارد برنامه‌ها برای رسیدن به عدالت آموزشی قرار داده‌ایم.

رئیس سازمان نوسازی توسعه و تجهیز مدارس با اشاره به موضوع اعتبار مالیاتی برای بنگاه‌های اقتصادی و بانک‌ها در حوزه مدرسه‌سازی اظهار کرد: قرار بر این بود هر میزان هزینه‌ای که بنگاه‌های اقتصادی و خیرین حقوقی در مدرسه‌سازی انجام می‌دهند، به‌عنوان اعتبار مالیاتی لحاظ شود؛ یعنی اگر مجموعه‌ای ۱۰۰ میلیارد تومان هزینه کند، این مبلغ به‌منزله پرداخت مالیات آن تلقی شود. این موضوع در ابتدا بند بسیار خوبی بود، اما در دستورالعمل اجرایی تغییراتی ایجاد شد که موجب نارضایتی شد. با این حال دستور اصلاح داده شده و پیش‌بینی می‌شود برای سال آینده این مسیر شفاف‌تر شود و عدد مشخصی به سقف اعتبارات سازمان اضافه شود تا بتوان از این محل پروژه‌ها را پیش برد.

خان محمدی با اشاره به احکام قانونی مربوط به املاک در اختیار سایر دستگاه‌ها گفت: در ماده ۹۲ قانون، حکم بسیار راهبردی پیش‌بینی شده است. به دستگاه‌هایی که املاک آموزشی در اختیار دارند یک سال فرصت داده شده تا این املاک را بازگردانند. در سال دوم مکاتبه برای تعیین تکلیف انجام می‌شود و اگر تا سال سوم املاک بازنگردد، به‌صورت خودکار معادل ارزش آن املاک از اعتبارات بودجه سنواتی همان دستگاه کسر و به اعتبارات سازمان نوسازی مدارس اضافه خواهد شد. این حکم می‌تواند بخش مهمی از مشکلات آموزش‌وپرورش را برطرف کند.

 رئیس سازمان نوسازی توسعه و تجهیز مدارس با تأکید بر ضرورت پرهیز از ساخت مدارس کوچک‌مقیاس تصریح کرد: احداث مدارس کوچک‌مقیاس باعث ایجاد مازاد فضا و در نهایت اختلال در ساماندهی و سازماندهی معلمان می‌شود. بر همین اساس بنا شده ۲۰۰ مجتمع آموزشی بزرگ‌مقیاس از محل مولدسازی املاک مازاد، تجمیع مدارس تخریبی و کوچک، بودجه‌های سلامت، مسئولیت اجتماعی و اعتبارات مالیاتی ساخته شود. طراحی و نقشه‌های این مجتمع‌ها آغاز شده و اجرای آنها در دستور کار قرار دارد.

وی ادامه داد: این اقدامات در راستای اجرای تکالیف برنامه هفتم توسعه است. در بند دیگری از ماده ۹۲، سهم سازمان نوسازی مدارس از یک درصد عوارض گاز از ۲۰ درصد به ۴۰ درصد افزایش یافته و در الحاق چهارم نیز پیش‌بینی شده این سهم به ۵۰ درصد برسد. مجموعه این احکام به‌گونه‌ای دیده شده که با هم‌افزایی منابع بتوان به اهداف تعیین‌شده نزدیک شد.

رئیس سازمان نوسازی مدارس با اشاره به رشد اعتبارات گفت: سال گذشته اعتبارات سازمان حدود سه برابر افزایش پیدا کرد. بودجه امسال هنوز نهایی نشده، اما پیش‌بینی می‌شود حدود ۵۰ درصد افزایش داشته باشد. این افزایش اگرچه پاسخگوی تورم مصالح ساختمانی و دستمزد‌ها نیست، اما حداقل باعث می‌شود عقب‌گرد نداشته باشیم.

وی با ارائه آمار گفت: مجموع تعهدات خیرین در سال گذشته حدود ۱۸ هزار و ۶۰۰ میلیارد تومان بود، اما تا ۱۵ روز پیش میزان تعهدات به ۲۴ هزار میلیارد تومان رسیده است. این تعهدات به‌تدریج محقق می‌شود و به مدرسه تبدیل خواهد شد که نشان‌دهنده توجه بالاترین سطح مدیریت کشور به موضوع مدرسه‌سازی است.

رئیس سازمان نوسازی مدارس با اشاره به گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس اظهار کرد: طبق این گزارش، اگر نوسازی مدارس بخواهد حداقل تکالیف قانونی خود را انجام دهد، سالانه حدود ۹۰ هزار میلیارد تومان اعتبار نیاز دارد، در حالی که منابع فعلی حدود یک‌سوم این رقم است؛ بنابراین ناچاریم با افزایش ظرفیت‌ها، استفاده از مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها، مشارکت خیرین و اعتبارات مالیاتی این فاصله را جبران کنیم.

خان‌محمدی تأکید کرد: با یک‌سوم ظرفیت در حال حرکت هستیم و طبیعی است که مشکلات زیادی وجود دارد. ساخت مدرسه استاندارد هزینه‌بر است و با هر موج تورمی، قیمت مصالح و دستمزد‌ها افزایش پیدا می‌کند. با این حال، همراهی استانداران، فرمانداران و وزارت کشور باعث شده مدرسه‌سازی به یک اولویت ملی تبدیل شود.

 رئیس سازمان نوسازی توسعه و تجهیز مدارس ادامه داد: در حوزه مشارکت‌ها، طرح بساز مدرسه به‌عنوان یک فرایند فرهنگی، تربیتی و تبیینی آغاز شده است.

رئیس سازمان نوسازی مدارس افزود: در ۲۴ مهر، پویش به مدرسه، بساز مدرسه با کمک‌های خرد شکل گرفت و از محل همین کمک‌ها، یک مدرسه چهارکلاسه برای دانش‌آموزانی که در کانکس درس می‌خواندند، در استان خراسان رضوی ساخته شد. نام نیک‌اندیشان گمنام که حتی با مبالغ هزار تومانی مشارکت داشتند، در این مدرسه ثبت خواهد شد.

خان‌محمدی گفت: همه استان‌ها پروژه‌های نیازمند جمع‌سپاری را در سامانه بارگذاری کرده‌اند. حتی در شورای عالی نماز نیز برخی استان‌ها برای ساخت نمازخانه معرفی شدند و این سامانه به‌عنوان یک موتور محرک برای جذب کمک‌های خرد در حال فعالیت است.

وی با اشاره به نشست با بنگاه‌های اقتصادی اظهار کرد: حدود ۸۸ بنگاه اقتصادی، مؤسسه خیریه و گروه جهادی در نشست‌های اخیر گرد هم آمدند و تعهدات جدیدی دادند که تفاهم‌نامه‌های آنها در حال امضا و ورود به فاز اجراست.

رئیس سازمان نوسازی مدارس با تأکید بر نقش مولدسازی گفت: مولدسازی املاک مازاد در استان‌هایی مانند هرمزگان و خراسان رضوی آغاز شده است. در خراسان رضوی ۴۳ مدرسه از محل مولدسازی به مرحله تکمیل اسکلت و سفت‌کاری رسیده‌اند. این مسیر می‌تواند گره‌های جدی حوزه مدرسه‌سازی را باز کند.

وی خاطرنشان کرد: هیچ فضای آموزشی مازاد یا زمین بلااستفاده‌ای به سرانه‌ای غیر از آموزشی تبدیل نخواهد شد. زمین‌هایی که بلااستفاده و فاقد کارکرد آموزشی هستند، با تغییر کاربری و فروش، منابع آنها مجدداً در خدمت آموزش‌وپرورش قرار می‌گیرد. نمونه آن مدرسه ۴۰ کلاسه‌ای است که در هرمزگان از محل فروش یک ملک به ارزش ۳۸ میلیارد تومان ساخته شد و کمتر از یک سال به بهره‌برداری رسید.

خان‌محمدی با اشاره به جلسه‌ای که با خیرین در خراسان رضوی برگزار شد، گفت: وقتی خیرین چنین کمکی می‌کنند، طبیعی است که دولت نیز از اموال مازاد خود برای رفاه دانش‌آموزان و فرهنگیان استفاده کند. این سیاست قطعی دولت چهاردهم است و با قوانین متقن و نظارت دقیق اجرا خواهد شد.

وی تأکید کرد: حدود ۳۰ درصد منابع نهضت مدرسه‌سازی از محل مولدسازی پیش‌بینی شده و همه استان‌ها مکلف شده‌اند گزارش‌های خود را ارائه دهند. مجموعه این اقدامات نقطه آغاز مسیری است که می‌تواند آموزش‌وپرورش را به اهداف برنامه هفتم نزدیک کند.

خان محمدی با بیان این که هیچ مدرسه ۶ کلاسه‌ای بدون پنل خورشیدی افتتاح نمی‌شود؛ اعلام کرد: ۶۰ مگاوات پنل خورشیدی در مدارس افتتاح می‌شود. 

۲۴ هزار کلاس درس فردا با حضور رئیس جمهور در طرح شهید عرب بهره برداری می‌رسد

رئیس سازمان نوسازی خاطر نشان کرد: با حضور رئیس جمهور فردا (یکشنبه) در استان چهار محال و بختیاری ۲۴ هزار کلاس درس در طرح شهید عرب به بهره برداری خواهد رسید.

وی ادامه داد: تفاهم نامه‌ای ۴۵ روز گذشته با شرکت گاز به امضا رسید که بناست ۳۰ هزار کلاس دارای بخاری گازی شوند. 

به گفته وی در این طرح بدون کوچکترین هزینه مدارس استان‌های کردستان، خراسان رضوی و فارس سیستم گرمایشی آنان مجهز می‌شوند.

خان محمدی در ادامه درباره نهضت توسعه عدالت آموزشی توضیح داد: در این طرح، حدود ۷۹۰۰ پروژه تعریف شده که از این تعداد، ۲۴۰۰ پروژه در مهرماه به بهره‌برداری رسیده‌اند. مرحله دوم این طرح با دستور رئیس‌جمهور حدود دو ماه پیش آغاز شد و شامل برنامه‌ریزی برای بیش از ۵۵۰۰ مدرسه است که قرار است تا مهرماه سال آینده افتتاح شوند.
رئیس سازمان نوسازی مدارس تأکید کرد: مشارکت مردمی، رکن اصلی پیشرفت و موفقیت نهضت توسعه عدالت آموزشی است.

خان محمدی تصریح کرد:در برنامه هفتم توسعه، سرانه فضای آموزشی برای هر دانش‌آموز  ۶.۱ مترمربع تعیین شده است؛ این میزان در شروع برنامه ۵.۲۸ مترمربع بود و در سال گذشته به ۵.۴۵ مترمربع رسید. مطابق آخرین آمار تا پایان آذرماه، سرانه فعلی مدارس به ۵.۵۹ مترمربع افزایش یافته است. این رشد هم حاصل اجرای پروژه‌های نهضت عدالت آموزشی و هم کاهش جمعیت دانش‌آموزی است. با توجه به نوسانات جمعیتی، انتظار می‌رود تا سال آینده این شاخص در وضعیت پایدارتری قرار گیرد.

او همچنین افزود: تاکنون حدود ۷۰۰۰ کلاس درس به‌طور کامل استانداردسازی شده‌اند و سایر کلاس‌ها نیز در حال بازسازی اساسی هستند. بسیاری از مدارس دارای سیستم‌هایی با عمر بیش از ۱۵ تا ۲۰ سال‌اند که نیازمند نوسازی جدی هستند. در این مسیر، مشارکت مردم، انجمن‌های اولیا و مربیان و خیرین نقش تعیین‌کننده‌ای داشته است.

خان‌محمدی با اشاره به اجرای طرح شهید عجمیان گفت: در تابستان امسال ۷۷ هزار کلاس درس تحت بهسازی و شاداب‌سازی قرار گرفتند که شامل رنگ‌آمیزی، دیوارنویسی، بهسازی محوطه، تعمیر سیستم روشنایی و تجهیزات بود. این اقدامات با اعتباری محدود، اما با رشدی حدود پنج‌برابری نسبت به آورده اولیه و با مشارکت گسترده خیرین انجام شد. گروه‌هایی از متخصصان به‌صورت داوطلبانه از روستایی به روستای دیگر و مدارس شبانه‌روزی مراجعه کرده و تمامی سیستم‌های تأسیساتی را تعمیر کردند؛ ظرفیتی بی‌نظیر که باید به‌درستی روایت شود.

وی افزود: هم‌اکنون پیشرفت فرایندی پروژه‌های نهضت به بیش از ۵۹ درصد رسیده و تمامی اطلاعات به‌صورت روزانه در سامانه مربوطه بارگذاری و قابل رصد است. این سامانه برای نخستین بار در کشور، مبتنی بر ورود اطلاعات توسط مسئولان مردمی پروژه‌ها طراحی شده و پس از آن توسط سازمان تأیید می‌شود.

رئیس سازمان نوسازی مدارس کشور همچنین از به‌کارگیری سازه‌های نوین برای افزایش سرعت اجرا خبر داد و گفت: با تفاهم‌نامه‌های منعقدشده با بنیاد علوی و آستان قدس رضوی، حدود ۳۴۰ پروژه با استفاده از بتن‌های سبک اتوکلاو شده در حال اجراست. در استان فارس، حدود ۷۰ مدرسه از این طریق جایگزین مدارس سنگی شده‌اند که ظرفیت بسیار مناسبی برای توسعه صنعتی‌سازی در کشور محسوب می‌شود.

وی با اشاره به ساماندهی مدارس کانکسی و سنگی اظهار کرد: مدارس کانکسی با پیشرفت حدود ۹۸ درصدی به پایان مسیر ساماندهی رسیده‌اند و مدارسی با بیش از ۱۰ دانش‌آموز در اولویت قرار دارند. از میان حدود ۷۰۰ مدرسه سنگی، ۳۰۰ مدرسه تا پایان سال ساماندهی خواهد شد و برای سایر مدارس نیز با مشارکت سپاه، بسیج و معاونت توسعه روستایی، تأمین مصالح در مناطق محروم انجام می‌شود تا این فرآیند تا پایان شهریور تکمیل شود.

خان محمدی ادامه داد: نمونه ای از شیوه مدرسه سازی مدرسه ۴۰ کلاسه‌ای است که در هرمزگان از محل فروش یک ملک به ارزش ۳۸ میلیارد تومان ساخته شد و کمتر از یک سال به بهره‌برداری رسید.

وی با بیان اینکه حدود ۳۰ درصد منابع نهضت مدرسه‌سازی از محل مولدسازی پیش‌بینی شده است گفت: مجموعه این اقدامات نقطه آغاز مسیری است که می‌تواند آموزش‌وپرورش را به اهداف برنامه هفتم نزدیک کند.

اختصاص ۶۰۰ میلیارد تومان اعتبار پایدار برای ساماندهی سرویس‌های بهداشتی مدارس کشور

خان‌محمدی در پاسخ به پرسش خبرنگار باشگاه خبرنگاران جوان درباره آمار مدارس فاقد سرویس‌های بهداشتی، روشویی و آب لوله‌کشی، اظهار کرد: موضوع آمار در نظام آموزش و پرورش متولی مشخص دارد و آمارهای بهره‌برداری مدارس در اختیار واحد بهداشت و سلامت وزارت آموزش و پرورش است.

وی با اشاره به مطرح شدن آمارهایی در سال گذشته مبنی بر وجود ۱۵ هزار مدرسه فاقد روشویی، ۷ هزار مدرسه فاقد آب لوله‌کشی و ۵ هزار مدرسه فاقد سرویس بهداشتی گفت: دو سال پیش بحث سرویس‌های بهداشتی به‌صورت جدی در دستور کار قرار گرفت و در قالب طرح شهید عجمیان و همچنین از محل اعتبارات تملک دارایی، با مشارکت معاونت سلامت، مدارسی که فاقد سرویس بهداشتی بودند تا حد زیادی ساماندهی شدند.

رئیس سازمان نوسازی مدارس با تأکید بر اینکه موضوع سرویس‌های بهداشتی تنها به احداث محدود نمی‌شود، افزود: سرویس‌های بهداشتی جزو فضاهایی هستند که به‌طور مستمر نیاز به ترمیم، تعمیر و نگهداری دارند. به همین دلیل هر سال برای این موضوع اعتبار پیش‌بینی می‌شود و امسال نیز حدود ۴۰۰ میلیارد تومان اعتبار اختصاص داده شده است.

خان‌محمدی ادامه داد: علاوه بر این، در برنامه بودجه سنواتی از محل مالیات بر کالاهای آسیب‌رسان، ۲۰ درصد از سه همت اعتبار پیش‌بینی شده که سهم آموزش و پرورش از این محل حدود ۶۰۰ میلیارد تومان است و این اعتبار به‌صورت پایدار برای رسیدگی به سرویس‌های بهداشتی و تعمیرات مدارس در اختیار استان‌ها قرار گرفته است.

وی با اشاره به تفکیک وظایف در حوزه تعمیر و نگهداری مدارس تصریح کرد: تعمیرات اساسی جزو مأموریت‌های سازمان نوسازی مدارس است، اما امور بهره‌برداری، تعمیرات جزئی و نگهداری باید در خود مدرسه انجام شود. در همین راستا ما به‌شدت معتقدیم سرانه مدارس باید افزایش پیدا کند، چرا که مدیران مدارس در حال حاضر با محدودیت‌های جدی مواجه هستند.

رئیس سازمان نوسازی مدارس با بیان مثالی از وضعیت مدارس گفت: مدرسه‌ای با ۳۰۰ دانش‌آموز، نیروی خدماتی بسیار محدودی دارد. هرچند اخیراً استخدام‌هایی انجام شده، اما همچنان کمبود نیرو وجود دارد. از طرفی مدارس اجازه به‌کارگیری نیروهای شرکتی را ندارند، چون کد لازم برای عقد قرارداد ندارند و همین موضوع دست مدیران را بسته است.

خان‌محمدی یکی از راهکارهای مؤثر را حرکت به سمت هیئت امنایی شدن مدارس با مشارکت واقعی مردم دانست و گفت: ما امیدواریم به سمتی برویم که مردم به‌صورت داوطلبانه و دلی، نه صرفاً قانونی، پای کار مدارس بیایند. تجربه نشان داده هرجا مردم وارد میدان شده‌اند، مشکلات مدارس با سرعت بیشتری حل شده است.

وی در ادامه به نمونه‌ای از مشارکت مردمی اشاره کرد و گفت: در یکی از روستاها، یک دهیار خانم با اقدام شخصی، مدرسه روستا را ساماندهی کرد، مسیر رفت‌وآمد دانش‌آموزان را کوتاه کرد و حتی امروز کنار مدرسه برای بچه‌ها صبحانه تهیه می‌کند. این اقدامات کوچک وقتی در مقیاس کلان و در ۵۰۰ هزار کلاس درس کشور دیده شود، به اعدادی چند همتی می‌رسد.

رئیس سازمان نوسازی مدارس کشور تأکید کرد: اولویت نخست ما در طرح‌های حجمی ساخت مدارس، تأمین سرویس‌های بهداشتی و آبخوری‌هاست و تمامی مدارسی که جدید احداث می‌شوند، به‌طور کامل به این تجهیزات مجهز هستند تا از دوباره‌کاری جلوگیری شود.

وی خاطرنشان کرد: مدارسی که قدیمی هستند یا نیاز به تعمیر دارند، با مشارکت اولیا و فعال شدن ظرفیت‌های مردمی می‌توانند شرایط بهتری پیدا کنند. امیدواریم با تقویت ساختار نگهداری و افزایش سرانه‌ها، بخشی از مشکلاتی که آموزش و پرورش سال‌ها با آن دست‌وپنجه نرم می‌کند، برطرف شود.