باشگاه خبرنگاران جوان - جلسه رسیدگی به پرونده حقوقی دادخواهی خانوادههای شهدا و جانبازان ناشی از اقدامات تروریستی گروهک تروریستی پژاک به طرفیت دولت آمریکا و سردمداران آن، به صورت رسمی در شعبه ۵۵ دادگاه حقوقی ویژه رسیدگی به دعاوی بینالملل تهران در استان کردستان برگزار شد.
در این جلسه، قاضی دادگاه با اشاره به موضوع پرونده حاضر اظهار کرد: موضوع پرونده دادخواهی خانوادههای معظم شهدا و جانبازان اقدامات تروریستی گروهک پژاک به طرفیت دولت آمریکا و سردمداران آن به خواسته مطالبه خسارات مادی، معنوی و تنبیهی ناشی از تسبیب حمایت از این قدامات است.
وی افزود: دادگاه حاضر وفق مقررات موضوعه خود را صالح به رسیدگی میداند و بر اساس اصل ۳۴ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، دادخواهی حق مسلم هر فرد است و هر کسی میتواند به عنوان یک ایرانی در صورت تضییع حق، به محاکم داخلی مراجعه و اقامه دعوا کند.
وکیل شکات با دستور قاضی در جایگاه قرار گرفت و گفت: اینجانب وکالت تعدادی از شهروندان ایرانی را برعهده دارم که از اقدامات تروریستی گروهک «پژاک» متحمل خسارات جانی، مالی و معنوی شدهاند. دادخواست علیه ۱۲۴ خوانده؛ دولت آمریکا، وزارتخانهها و نهادهای مرتبط با حاکمیت این کشور و برخی شرکتها و اشخاص تقدیم شده است.
وی گفت: اقدامات پژاک شامل قتل غیرنظامیان، ترور نیروهای امنیتی، آدمربایی، شکنجه، تخریب زیرساختها و اخاذی سازمانیافته است. این اعمال، مصداق بارز نقض حقوق بشر و جنایت علیه بشریت هستند.
وی افزود: در این گروهک کودکسرباز به وفور یافت میشود و گروهک منابع مالی خود را از قاچاق، ترانزیت مواد مخدر، اخاذی از مردم و زورگیری تأمین میکند. ترس و ارعاب، ابزار اصلی این گروهک برای اعمال نفوذ در مناطق هدف است.
وکیل گفت: با وجود شناسایی پژاک بهعنوان سازمان تروریستی از سوی آمریکا و اتحادیه اروپا، اما بهطور مستقیم از این گروهک حمایت کردهاند؛ این حمایتها شامل تأمین مالی، تجهیزات، آموزش، هدایت عملیاتی و برنامهریزی است. مستندات متعدد، از جمله سفرهای اعضای کنگره آمریکا، مأموران CIA و تصاویر و اسناد منتشر شده، این همکاریها را اثبات میکند.
وی گفت: تجهیزات و سلاحهای گروهک عمدتاً آمریکایی است و آموزشهای حرفهای توسط افسران آمریکایی ارائه شده است. بر این اساس، آمریکا مسئول مستقیم و تضامنی در قبال اقدامات این گروهک است و با نقض تعهدات بینالمللی، مسئول جبران خسارات مادی، معنوی، روحی و کرامت انسانی موکلین ما است.
وکیل خانوادههای شهدا با پخش کلیپی و ارائه مستندات، به تشریح شیوههای جذب فریبکارانه گروهک پرداخت.
وی اظهار کرد: این گروهها در فرآیند جذب نیرو، از شیوههای فریبکارانه و اغواکننده استفاده میکنند.
این وکیل دادگستری با بیان اینکه پس از ورود افراد به این گروهک، امکان خروج از آن عملاً سلب میشود، گفت: اعضا از ابتداییترین امکانات زندگی محروم بوده و در شرایط سخت کوهستانی بدون رعایت حداقل اصول ایمنی، مجبور به انجام فعالیتهایی مانند حفر غار میشوند تا در آن زندگی کنند.
فرزند یکی از شهدای حاضر در جلسه دادگاه، گفت: پدرم یک سال پیش به شهادت رسید. او ۴۹ سال داشت و فردی کارگر و زحمتکش بود که برای تأمین معاش خانواده به جمعآوری گیاهان دارویی در مناطق کوهستانی و فروش آن اشتغال داشته و بدون هرگونه وابستگی یا فعالیت نظامی، در زمان جمعآوری گیاه دارویی در نزدیکی مرز مریوان هدف تیراندازی مستقیم عناصر گروهک پژاک قرار گرفته و به شهادت رسیده است.
وکیل شکات گفت: در پروندههای متعدد، موارد فراوانی از قتلهای انفرادی و بیدلیل شهروندان در کوهها، دشتها و مناطق روستایی کردستان وجود دارد؛ افرادی که نه نظامی بودهاند و نه درگیر فعالیت خاصی، بلکه چوپان، کشاورز، باغدار یا صرفاً در حال تردد روزمره بودهاند. بعضاً صرفاً به دلیل آشنایی با مسیرهای محلی و عبور از راههای کوتاهتر، هدف تیراندازی تکتیراندازان گروهک پژاک قرار گرفته و به شهادت رسیدهاند.
این وکیل دادگستری گفت: هدف اصلی این اقدامات، ایجاد ارعاب پیرامونی و تأمین امنیت پایگاهها و مقرهای این گروهک از طریق ترساندن مردم محلی است.
در جلسه دادگاه، تعدادی از اعضای جداشده گروهک پژاک به عنوان شاهد حضور داشتند و توضیحاتی درباره ساختار، شیوه جذب و رفتارهای درونگروهی پژاک ارائه دادند.
خانمی که از اعضای جدا شده گروهک پژاک است در دادگاه اعلام کرد اهل شهرستان پاوه است و در سال ۱۳۹۷ به این گروهک پیوسته است. علت پیوستن وی به گروهک، شرایط شدید روحی و روانی ناشی از جدایی از همسر و محرومیت از دیدار فرزند خردسالشان بوده است. از طریق فضای مجازی و ارتباط با یکی از اعضای گروه در تلگرام، با وعده دیدار فرزند، امنیت کامل، امکانات مناسب و زندگی مطلوب فریب داده شده است. اما بلافاصله پس از ورود از مرز مریوان، متوجه تفاوت فاحش میان وعدهها و واقعیت شده و پشیمان میشود.
وی گفت: در شرایطی بسیار سخت، بدون امکانات اولیه، روی زمین و سنگ میخوابیدم و برای نخستین بار با اسلحه و فضای خشونتآمیز مواجه شدم. پس از پشیمانی به دلیل ترس از بازگشت و فشارهای اجتماعی و خانوادگی، امکان خروج فوری از گروه را نداشتم. پس از حدود ۱۵ روز، ما را به منطقه اربیل در خاک عراق بردند و در مقر گروه مستقر کردند. محل استقرار، تونلی زیرزمینی بود که با نایلون پوشانده شده و فاقد هرگونه امکانات اولیه زندگی بود؛ کف آن صرفاً موکت داشت و شرایط بهداشتی بسیار نامناسب بود.
وی گفت: برنامه روزانه بسیار سخت و فرساینده بود. هر روز ساعت ۳ بامداد از خواب بیدار میشدیم و موظف بودیم حدود ۲۰ تا ۳۰ کیلومتر در مناطق کوهستانی پیادهروی کنیم. آموزشهای نظامی و ایدئولوژیک اجباری بود. از نظر پوشاک، نظافت و بهداشت، شرایط بسیار اسفناک بود؛ حمام و سرویس بهداشتی در همان محل خواب و در شرایط غیرانسانی قرار داشت. در زمستان مجبور به استحمام در سرما و برف بودیم و در تابستان حتی برای شستن سر، از قابلمه استفاده میکردیم.
وی ادامه داد: در این اردوگاه، دختران ۹ ساله تا زنان سالخورده حضور داشتند و هیچگونه آزادی یا روابط انسانی واقعی وجود نداشت. هرگونه صمیمیت، حتی در حد صحبت ساده، با جداسازی پاسخ داده میشد.
این عضو جداشده از گروهک تروریستی پژاک، در جلسه رسیدگی دادگاه با اشاره به فیلم پخش شده، اظهار کرد: در این گروهک، مفهومی به نام خانواده، محبت و یا رابطه انسانی وجود ندارد و هرگونه صمیمیت میان افراد به شدت سرکوب میشود.
این عضو جداشده با بیان اینکه از بدو ورود به گروهک به افراد اعلام میشود که چیزی به نام خانواده وجود ندارد، گفت: مسئولان گروهک تأکید میکنند که احساسات انسانی نباید شکل بگیرد و افراد تنها باید مطیع دستورات باشند. هرگونه نزدیکی عاطفی و صمیمیت میان اعضا، منجر به افزایش فشار کاری، نگهبانیهای اجباری و تنبیههای تشکیلاتی میشود.
وی گفت: در این گروهک نه آزادی وجود دارد و نه زندگی بلکه زنان در شرایطی شبیه به بردگی نگه داشته میشوند.
وی با اشاره به اخاذی سازمانیافته از مردم مناطق مرزی گفت: اعضای گروهک پژاک به روستاهای اطراف مریوان، مهاباد، سردشت، پیرانشهر، ایلام و ارومیه اعزام میشدند و با تهدید، از مردم خوراک، پول و مایحتاج زندگی میگرفتند.
این شاهد همچنین به سازوکار جلوگیری از خروج اعضا اشاره کرد و گفت: در بدو ورود، فرمی از ما گرفته میشد که در آن قید شده بود تحت هیچ شرایطی حق خروج یا بازگشت نداریم. پس از امضا، هرگونه ابراز پشیمانی مساوی با زندان، شکنجه و محرومیت کامل بود و عملاً راه فراری وجود نداشت.
وی با بیان اینکه این گروهک هیچگونه اعتقاد دینی ندارد، اظهار کرد: آنها مسلمان نیستند، حتی نام بردن از خدا یا پیامبر در کلاسهای آموزشی با تمسخر و برخورد شدید مواجه میشد و به ما گفته میشد خدا وجود ندارد.
این عضو جداشده از گروهک تروریستی پژاک بیان کرد: به ما کار با انواع سلاحها از جمله نارنجک، کلاشینکف و سلاحهای سنگین آموزش داده میشد. این گروهک نه بهدنبال آزادی کردستان است و نه هدف مشخصی دارد بلکه با خشونت، اخاذی و جنایت علیه مردم بیگناه، تنها به دنبال منافع و قدرت خود است.
عضو سابق گروهک پژاک گفت: آنها میگویند هرکس اوجالان را نپذیرد، از ما نیست.
فرد دیگری، که حدود ۱۰ سال عضو این گروهک بوده در ادامه بیان کرد که در سال ۱۳۹۱ با وعده زندگی بهتر جذب شده است. پس از عبور غیرقانونی از مرز، به مقرهای قندیل منتقل و تحت آموزشهای نظامی، سیاسی و ایدئولوژیک قرار گرفته است.
وی گفت: اهداف گروه ثابت نیست و بنا به شرایط سیاسی تغییر میکند، اما هدف نهایی در همه اشکال و عناوین چه کلاسیک و چه مدرن تجزیه کردستان و جداسازی آن از ایران است.
یک عضو جداشده دیگر در جلسه دادگاه در پاسخ به سؤال قاضی دادگاه درباره مخالفت گروهک با مفهوم خانواده گفت: گروهک پژاک معتقد است تا زمانی که جامعه تحت ساختار خانواده و نظم اجتماعی موجود باشد امکان استقلال و تحقق اهداف آنها وجود ندارد؛ بنابراین هرگونه ارتباط خانوادگی، محبت یا صمیمیت میان اعضا سرکوب میشود و مفهوم خانواده بهطور کامل طرد شده است.
این عضو جدا شده در پاسخ به این سوال که آیا آموزشهای مستقیم و غیرمستقیمی از سوی آمریکا در این گروهک دیده است، گفت: در حدود سال ۱۳۹۴، هیئتهایی از آمریکا به منطقه سلیمانیه آمدند و با فرماندهان و سران گروهک دیدار داشتند. موضوع این دیدارها، مسائل مربوط به ترکیه، تأمین تسلیحات، تسهیل فعالیتها و آموزشهای نظامی بود.
وی گفت: آموزشها هم بهصورت مستقیم و هم غیرمستقیم انجام میشد. در مواردی، فرماندهانی که آموزشهای خود را در سلیمانیه دیده بودند، برای انتقال آموزشها بهویژه جنگ شهری، استفاده از سلاحهای مدرن و تاکتیکهای جدید به سایر نیروها ملحق میشدند. در دورهای، نوع تسلیحات تغییر کرد، تسلیحات آمریکایی و ناتویی در اختیار گروه قرار گرفت که تهیه آنها از بازار آزاد عملاً ممکن نیست. این نشاندهنده منشأ سازمانیافته و خارجی تامین تسلیحات است.
عضو جدا شده گفت: هدف این آموزشها، آمادهسازی نیروها برای سوءاستفاده از هر ناآرامی اجتماعی و کشاندن درگیری به داخل شهرها است.
در ادامه پدر دو تن از قربانیان جذب اجباری گروهک پژاک در دادگاه گفت: پدر دو دختر دو قلوی ۱۶ ساله هستم. متأسفانه هر دو دخترم توسط عوامل گروهک جذب شدند. یکی از آنها سال گذشته جذب شد و پس از حدود پنج ماه و هجده روز با فشار، شکایت و پیگیری موفق شدم او را بازگردانم. اما سه ماه پیش، هر دو دخترم در مسیر مدرسه تهدید و به اجبار سوار خودرو شده و ربوده شدند. شکایت رسمی کردم، ثبت شده و تصاویر افراد رباینده در دوربینها موجود است.
وی گفت: این گروه بهطور هدفمند دختران و نوجوانان زیر ۱۸ سال را با شستشوی مغزی جذب میکند؛ با وعده آزادی، رفاه و زندگی بهتر. اما واقعیت آنچنان که شاهدان جداشده گفتهاند، چیزی جز فشار روانی، آموزش نظامی اجباری و قطع کامل ارتباط با خانواده نیست. پشیمانی وجود دارد، اما راه بازگشت بسیار سخت و گاه غیرممکن است.
خانواده یکی از قربانیان جذب اجباری در جلسه رسیدگی دادگاه، با اشاره به شرایط تحمیل شده بر افراد در گروهک پژاک اظهار کرد: اعضا، بهویژه دختران، مجبور به انجام نگهبانیهای سخت و کارهای طاقتفرسا از جمله حفر تونل میشوند و در صورت اعتراض یا ناتوانی، با فشار و تهدید مواجه هستند. بسیاری از دختران به دلیل ترس، قادر به بیان واقعیتها نیستند و آموزش میبینند که هیچگونه اطلاعاتی را در هیچ مکانی مطرح نکنند.
قاضی دادگاه گفت: این گروهک بهصورت هدفمند به جذب کودکان و نوجوانان میپردازد، چراکه کودکان به دلیل سن پایینتر، استعداد بیشتری برای آموزشپذیری داشته و ذهن آنها راحتتر در جهت اهداف ایدئولوژیک گروهک هدایت میشود.
وکیل خانوادههای شهدای حوادث تروریستی و جانبازان در جلسه دادگاه با درخواست پخش کلیپ دوم، گفت: این کلیپ به معرفی گروهک پژاک و ارتباطات بینالمللی آن اختصاص دارد و در آن تصاویری از سفر یکی از سناتورهای آمریکایی به مناطق کردستان و حضور وی در جمع اعضای گروهک همراه با افسران دیده میشود.
قاضی دادگاه در ادامه رسیدگی به پرونده مربوط به اقدامات گروهک پژاک، با اشاره به مستندات ارائه شده در جلسه گفت: اظهارات دو شاهد در این دادگاه به همراه کلیپهای پخش شده در دادگاه، بهصورت واضح و روشن نشان میدهد فعالیتهای این گروهک عملاً و در اغلب موارد با پشتیبانی دولتهای خارجی انجام میشود.
وی افزود: نکتهای که باید برای افکار عمومی و خانوادهها بهدرستی تبیین شود این است که هدف از جذب افراد، صرفاً فشار یا همراهی مقطعی نیست؛ بلکه هدفی فراتر دنبال میشود و آن، محقق ساختن اهداف دولت آمریکا و جریانهای وابسته از طریق این گروهک است.
در ادامه جلسه، یکی از اعضای جداشده گروهک پژاک با حضور در جایگاه شهود، به تشریح نحوه جذب، آموزش و فعالیت در این گروهک پرداخت.
این عضو جداشده گروهک پژاک اظهار کرد: در اواخر سال ۱۳۹۸ از طریق فضای مجازی و بهواسطه ارتباط با فردی با نام مستعار زینب با گروهک آشنا شدم. در فرآیند جذب، با وعدههایی مانند بهبود وضعیت مالی، امکان خروج از کشور، ادامه زندگی در خارج و تشکیل خانواده؛ افراد را ترغیب میکردند.
وی ادامه داد: پس از عضویت و ورود به گروهک مشخص شد که هیچ یک از وعدهها واقعی نیست حتی شرایط اسکان هم بسیار نامناسب بود و خبری از امکانات اولیه زندگی وجود نداشت. در دوره حضور خود، آموزشهای ایدئولوژیک و نظامی بهصورت مستمر ارائه و ارتباط افراد با خانوادهها بهطور کامل قطع میشد و اساساً مفهومی به نام خانواده در آن فضا وجود نداشت.
این عضو جداشده افزود: پس از طی مراحل شستوشوی مغزی و آموزش ایدئولوژیک، افراد وارد آموزشهای نظامی، حفاری غارها و آمادهسازی برای عملیاتهای مسلحانه داخل ایران میشدند و معمولاً برای کشتار به همان مناطق بومی خود بازگردانده میشدند، چون افراد به آن مناطق مسلط بودند. خروج از این گروهک تنها از طریق فرار امکانپذیر است و من نیز از همین طریق جدا شدم.
قاضی بیان کرد: قربانیان این اقدامات صرفاً نیروهای نظامی نیستند و غیرنظامیان، از جمله چوپانان و مردم عادی نیز هدف قرار گرفتهاند، موضوعی که نشان میدهد اقدامات گروهک فاقد هرگونه هدف مشروع بوده و هدف بنیادین آن، تجزیه و ناامنسازی کشور است.
وکیل شکات در ادامه گفت: در بازرسیهای داخل خاک ایران، از محمولههای این گروهک سلاح و مهمات کشف شده که عمدتاً سلاحهای آمریکایی و با آرم ناتو بودهاند. تنها طی دو هفته گذشته بیش از ۴۰ هزار گلوله کشف شده که برای اقدامات تروریستی وارد کشور شده بود. این مستندات توسط نهادهای امنیتی و انتظامی به دادگاه ارائه میشود.
در ادامه، خانواده یکی از شهدا برای بیان اظهارات خود در جایگاه حاضر شدند، همسر شهید گفت: سال ۸۹ همسرم برای کار به عراق رفت، اما دیگر برنگشت. بعد از مدتی از شمارههای عراقی با من تماس گرفتند و گفتند اگر میخواهی شوهرت را ببینی باید همکاری کنی. او را شکنجه کرده بودند. از من میخواستند دخترم را ببرم و افراد دیگری را جذب کنم. مدام تهدید میکردند. در نهایت همسرم زیر شکنجه شهید شد و پیکرش را هنوز تحویل ندادهاند، حتی تا پارسال هم ما را تهدید میکردند.
قاضی گفت: این جلسه به طرفیت دولت آمریکا و سردمداران آن تشکیل شده است. ابلاغ قانونی با رعایت مقررات آیین دادرسی مدنی به خواندگان در آمریکا ارسال شده است؛ بنابراین خواندگان از برگزاری جلسه مطلع بوده و از نظر قانونی مانعی برای رسیدگی وجود ندارد.
وی افزود: نکته دیگر اینکه با لحاظ کنوانسیونهای چهارگانه ژنو، کنوانسیون حقوق کودک و سایر تعهدات بینالمللی که آمریکا عضو آنها است، همچنین با توجه به شهادت شهود، بهویژه اعضای جداشده از گروهک، و استعلامهای صورت گرفته از نهادهای مختلف، مشخص شده است که دولت آمریکا در تجهیز، پشتیبانی مالی، معنوی و تسلیحاتی این گروه نقش غیرقابل انکاری دارد. تأمین تسلیحات چه بهصورت مستقیم و چه غیرمستقیم و از طریق واسطهها انجام شده و این گروهک عملاً به ابزاری در اختیار آمریکا تبدیل شده است.
قاضی تصریح کرد: همچنین گزارشهایی مبنی بر آموزش نظامی اعضای گروهک توسط نیروهای آمریکایی یا وابسته به آنها و اعزام به داخل کشور برای انجام عملیات وجود دارد. این اقدامات با هدف تخریب امنیت ملی و تحریک ایرانیان علیه یکدیگر صورت میگیرد که طبق قانون مبارزه با تأمین مالی تروریسم، مصداق روشن اعمال تروریستی است و با اصول حقوق بشر و حقوق بشردوستانه مغایرت دارد. مستندات و فیلمهای ارائه شده نیز حاکی از ارتباط مقامات آمریکایی با گروههای مخالف ایران است. این شواهد نشان میدهد که آموزش و تجهیز این گروهها با حمایت دولت خوانده انجام میشود. اقدامات این گروهک محدود به نیروهای نظامی نبوده و غیرنظامیان را نیز هدف قرار داده است؛ هدف آنها سلب امنیت، کشته سازی و تضعیف وحدت ملی است.
قاضی با اعلام خاتمه دادگاه گفت: دادگاه در زمان مقتضی رأی لازم را صادر خواهد کرد.
منبع: مرکز رسانه قوه قضاییه