باشگاه خبرنگاران جوان؛ آزاده محبی - محمدرضا طلایی مدیرعامل سازمان تعاون روستایی ایران گفت: امسال میزان ذخیره‌سازی سیب، پرتقال و خرما نسبت به سال گذشته ۲.۵ برابر افزایش یافته و خرما و میوه به طور مستقیم از کشاورزان و تشکل‌ها خریداری شده است.

به گفته وی، توزیع خرما از یک هفته مانده به ماه رمضان آغاز می‌شود و در صورت اعلام ستادهای تنظیم بازار استان‌ها، توزیع میوه نیز انجام خواهد شد.

طلایی با بیان اینکه بیش از ۶۰ درصد روستا بازارها به سامانه کالابرگ الکترونیکی متصل شده‌اند، افزود: با تکمیل اتصال همه روستا بازارها، نقش این شبکه در تنظیم بازار پررنگ‌تر خواهد شد.

وی با بیان اینکه تا پایان سال تعداد روستابازارها به ۵۰۰ می رسد، گفت: براساس برنامه راه‌اندازی ۳ هزار روستا بازار، سهم تعاون از بازار به ۲۲ تا ۲۵ درصد می‌رسد و این میزان برای کنترل قیمت‌ها کافی است.

سهم کنونی بخش تعاون در اقتصاد ایران ۷.۸ درصد است

مدیرعامل سازمان تعاون روستایی با بیان اینکه سهم کنونی بخش تعاون در اقتصاد ایران حدود ۷.۸ درصد است، اظهار کرد: در گذشته، به‌ویژه در حوزه توزیع و تامین نهاده‌ها، سهم تعاون به بیش از ۳۰ درصد می‌رسید.

وی با اشاره به تغییرات جمعیتی و کاهش جمعیت روستایی از دهه ۸۰، این موضوع را یکی از عوامل افت جایگاه تعاونی‌های روستایی و کشاورزی دانست و افزود: امروز سیاست‌های وزارت جهاد کشاورزی به‌طور جدی بر تقویت تشکل‌ها متمرکز شده و طی ۱۷ تا ۱۸ ماه فعالیت دولت چهاردهم، اتفاقات کم‌نظیری در حوزه تعاونی‌های کشاورزی رقم خورده است.

طلایی با بیان اینکه حدود ۶۵ درصد اراضی کشاورزی کشور در قالب تشکل‌ها مدیریت می‌شود، گفت: نزدیک به پنج میلیون بهره‌بردار عضو تعاونی‌های کشاورزی هستند و هر منبع یا درآمدی که برای این تشکل‌ها ایجاد شود، مستقیما به خود بخش کشاورزی بازمی‌گردد؛ موضوعی که موجب اعتماد بالای کشاورزان به این ساختار شده است.

مدیرعامل سازمان تعاون روستایی، توسعه تعاونی‌های تخصصی از جمله تعاونی‌های تولید، سهامی زراعی و به‌ویژه تعاونی‌های آب‌بران را از اقدامات مهم این سازمان برشمرد و گفت: در دولت چهاردهم بیش از ۳۸ تعاونی آب‌بران تشکیل شده و حدود ۳۵ تا ۴۰ درصد تعاونی‌های تولید در فرآیند اصلاح و یکپارچه‌سازی اراضی کشاورزی مشارکت داشته‌اند.

وی با اشاره به اجرای طرح‌های انتقال آب، آبیاری تحت فشار و لوله‌گذاری بیان کزد: حداقل دو میلیون هکتار از اراضی کشاورزی تحت پوشش این اقدامات قرار گرفته و این برنامه‌ها نقش مهمی در بهینه‌سازی مصرف آب و افزایش بهره‌وری داشته‌اند. همچنین توسعه کشت قراردادی، یکجاکِشتی و ورود تعاونی‌ها به حوزه گلخانه‌ای از دیگر برنامه‌های اجراشده است.

عرضه مستقیم کالاهای کشاورزی در قالب روستا بازار در دستور کار قرار گرفت

طلایی درباره تامین کالاهای اساسی در آستانه ماه مبارک رمضان و شب عید، با تاکید بر سیاست از مزرعه تا سفره افزود: با دستور وزیر جهاد کشاورزی، عرضه مستقیم کالا در قالب روستا بازارها در دستور کار قرار گرفت و تا پایان دولت، ایجاد ۳ هزار روستا بازار هدف‌گذاری شده است.

وی ادامه داد: تاکنون بیش از ۴۸۵ روستا بازار با برند تروکا به بهره‌برداری رسیده و تا ۲۲ بهمن تعداد آن‌ها به ۵۰۰ واحد خواهد رسید. این بازارها با متراژهای متنوع و متناسب با شرایط منطقه‌ای ایجاد شده‌اند و نقش مؤثری در کاهش قیمت‌ها و حذف واسطه‌ها داشته‌اند.

به گفته این مقام مسئول، از ابتدای دولت چهاردهم تاکنون ۳۷۵ واحد صنایع تبدیلی، انبار، سیلو و سردخانه با سرمایه‌گذاری حدود ۱۶.۵ همت به بهره‌برداری رسیده که عمده آن با سرمایه تشکل‌ها انجام شده است.

مدیرعامل سازمان تعاون روستایی تاکید کرد: سیاست اصلی وزارت جهاد کشاورزی تمرکز بر زنجیره پس از تولید و ایجاد ارزش افزوده برای محصولات کشاورزی است و تشکل‌ها نقش محوری در تحقق این هدف دارند.

خرید هزارتن برنج برای نخستین بار از کشاورزان

طلایی با بیان اینکه امسال گندم کیفی کشاورز و جو وارد بورس کالا می شود، افزود: با توجه به آنکه کشاورز برای تولید گندم کیفی هزینه هایی در خصوص مباحث آبیاری و تغذیه گیاهی دارد، از این رو باید هزینه آن را دریافت کند که براین اساس گندم کیفی در بورس عرضه خواهد شد.

مدیرعامل سازمان تعاون روستایی با بیان اینکه امسال حدود هزارتن برنج برای نخستین بار به صورت شلتوک از کشاورزان خریداری شد، گفت: اگر میزان خرید برنج به ۱۰ هزارتن برسد، این موضوع در تنظیم بازار نقش اساسی دارد.

وی با اشاره بر ضرورت شکل‌گیری نهادی واحد برای ارائه خدمات منسجم به روستاها بیان کرد: در برنامه هفتم به‌درستی به این موضوع پرداخته شده و قرار است سازمانی در میان دستگاه‌های خدمات‌رسان شکل بگیرد که متولی امور روستا باشد؛ اقدامی که باید انجام می‌شد و در دهه‌های ۶۰ و ۷۰ سابقه آن در قالب جهاد سازندگی وجود داشت.

طلایی با بیان اینکه پس از ادغام جهاد سازندگی، وظایف روستایی میان نهادهای مختلف خدمات‌رسان تفکیک شد، افزود: هر چند مسئولیت‌هایی مانند آب، برق، گاز و مسکن روستایی به نهادهای تخصصی واگذار شد، اما در چارچوب وزارت جهاد کشاورزی همچنان موضوع روستا و روستایی از تکالیف اصلی محسوب می‌شود.

این مقام مسئول ادامه داد: با توجه به شناختی که از ساختار وزارت جهاد کشاورزی و تجربه فعالیت در سطوح مختلف اجرایی دارم، معتقدم هیچ نهادی بهتر از تعاون روستایی برای ایفای نقش محوری در مدیریت امور روستایی وجود ندارد.

وی دو ویژگی اصلی تعاون روستایی را مزیت راهبردی آن دانست و افزود: نخست اینکه تعاون روستایی متعلق به خود کشاورزان است و سهام‌داران آن بهره‌برداران بخش کشاورزی هستند؛ دوم اینکه فعالیت‌های آن توسط تشکل‌هایی انجام می‌شود که از دل مردم شکل گرفته‌اند و امروز فرزندان کشاورزان، مدیران عامل و اعضای هیئت‌مدیره این تشکل‌ها هستند.

مدیرعامل سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران با اشاره به سطح بالای اعتماد میان روستاییان و تعاون روستایی، بیان کرد: این اعتماد یک سرمایه واقعی است، در خریدهای توافقی، کشاورز حاضر است محصول خود را با دریافت وجه در آینده به تعاون روستایی تحویل دهد، اما آن را به خریدار نقدی واگذار نکند؛ این رفتار نشان‌دهنده سرمایه اجتماعی بالایی است که باید حفظ و تقویت شود.

به گفته وی، اگر در طراحی نهاد متولی روستا از ظرفیت تعاون روستایی استفاده نشود، این طرح به‌درستی اجرا نخواهد شد امروز تشکل‌های کشاورزی از نظر توان مالی، فنی و اجرایی در جایگاهی قرار دارند که می‌توانند نقش مؤثری در توسعه روستا ایفا کنند.

وی افزود: هرچند نقش فعلی تشکل‌ها بیشتر در حوزه تولید و پس از تولید متمرکز است، اما ظرفیت آنها در حوزه تأمین کالاهای اساسی، خدمات مورد نیاز کشاورزان، تسهیل صدور مجوزها، و دیجیتالی‌سازی و هوشمندسازی فرآیندهای روستایی بسیار بالا بوده و می‌تواند به طور مستقیم به بهبود معیشت روستاییان منجر شود.

طلایی ابراز امیدواری کرد که با تداوم همکاری وزارت جهاد کشاورزی، مرکز پژوهش‌های مجلس و کمیسیون کشاورزی از این ظرفیت به‌ درستی استفاده شود چرا که استفاده از توان تعاون روستایی، به نفع روستا و روستاییان خواهد بود.