باشگاه خبرنگاران جوان؛ مینا عظیمی - حتی برای رئیسجمهوری که مدتهاست بر «معاملهگری» تمرکز کرده، مأموریت همزمان محبوبترین فرستادگان دونالد ترامپ برای مدیریت دو پرونده پیچیده یعنی مسئله هستهای ایران و جنگ اوکراین آن هم تنها در یک روز در ژنو، بسیاری از تحلیلگران سیاست خارجی را با ابهام روبهرو کرده است.
دیپلماسی رفتوبرگشتی «استیو ویتکاف»، فرستاده ویژه آمریکا و «جرد کوشنر»، داماد ترامپ در روز سهشنبه، پرسشهای جدی را برانگیخته است. کارشناسان میگویند نه تنها این سؤال مطرح است که آیا توان آنها بیش از حد صرف شده، بلکه درباره شانس واقعی آنها برای حل هر یک از این دو بحران همزمان نیز تردید وجود دارد.
ترامپ که بارها به پایان دادن به درگیریها در اولین سال از دوره دوم ریاستجمهوریاش افتخار کرده، به دنبال افزودن توافقهای بینالمللی بیشتری به کارنامه خود در مسیر تلاش برای کسب جایزه صلح نوبل است. با این حال، این مذاکرات حساس بسیار سریع برنامهریزی شدند و انتخاب ژنو به عنوان محل برگزاری هر دو نشست، جز به دلیل تاریخچه این شهر در میزبانی از دیپلماسی بینالمللی، توضیح شفاف دیگری نداشت.
«برت بروین»، مشاور سابق سیاست خارجی، معتقد است: «به نظر میرسد ترامپ بیشتر بر کمیت تمرکز کرده تا کیفیتِ کارهای دشوار و دقیق دیپلماتیک؛ رسیدگی همزمان به هر دو موضوع در یک مکان منطق چندانی ندارد».
در بخش اول این برنامه دیپلماتیک در ژنو، مذاکرات تحت تدابیر شدید امنیتی برگزار شد. پس از ۳.۵ ساعت گفتوگوهای غیرمستقیم میان تیم ایرانی و آمریکایی که با میانجیگری عمان صورت گرفت، هر دو طرف از حصول «برخی پیشرفتها» خبر دادند، هرچند نشانهای از توافق فوری در مسئلهی هستهای دیده نمیشود.
همزمان با ادامه این فرایند دیپلماتیک، ترامپ به گسترش حضور نظامی خود در نزدیکی ایران ادامه میدهد تا نشان دهد گزینه نظامی همچنان روی میز است؛ موضوعی که منطقه را در وضعیت هشدار قرار داده و نگرانیهایی را درباره احتمال تشدید تنشها ایجاد کرده است.
نمایندگان آمریکا روز سهشنبه بدون وقفه از محل مذاکرات مربوط به ایران (در نمایندگی دیپلماتیک عمان) راهی هتل اینترکنتیننتال شدند تا اولین روز از مذاکرات دوروزه روسیه و اوکراین را آغاز کنند؛ جنگی که ترامپ در جریان مبارزات انتخاباتی وعده داده بود آن را یکروزه تمام میکند. با این حال، انتظارات برای دستیابی به یک گشایش بزرگ در این دور از گفتوگوها برای پایان دادن به بزرگترین جنگ اروپا پس از سال ۱۹۴۵، همچنان پایین است.
رویترز ادعا کرد که یک مقام منطقهای ناشناس به این خبرگزاری گفت که دستور کار دوگانه تیم آمریکایی در ژنو، تردیدها را درباره میزان جدیت واشنگتن در هر دو تلاش دیپلماتیک تقویت کرده است. او این رویکرد را به «اتاق اورژانسی با دو بیمار بدحال و تنها یک پزشک» تشبیه کرد که قادر به تمرکز مستمر بر هیچکدام نیست و این موضوع احتمال شکست را افزایش میدهد.
«مهند حاجعلی» از مرکز خاورمیانه کارنگی نیز معتقد است که حساسیت بحران مربوط به ایران بسیار بالاست و واگذاری حل تمامی مشکلات جهان به تیمی متشکل از ویتکاف و کوشنر، واقعیت تکاندهندهای است.
منبع: رویترز