باشگاه خبرنگاران جوان؛ زهره شعبانی- برای خرید یک گوشی ساده، باید چندین مغازه را بگردی، قیمتها را مقایسه کنی، از نوسانات ارز باخبر باشی و در نهایت با دلی پر از تردید، یکی را انتخاب کنی. این روزها بازار موبایل قم، نه فقط برای مشتریها که برای خود فروشندهها هم به معمایی پیچیده تبدیل شده است.
اگر سری به بازار موبایل قم بزنید، چهرههای درهمکشیده فروشندهها را میبینید که پشت ویترینهای پر از گوشی، چشم به در دوختهاند. مشتری کم است، اما مشکلات زیاد. هر کدام از آنها قصهای دارند برای گفتن؛ از مالیات گرفته تا نوسانات ارز، از رقابت نابرابر تا سامانهای که قرار بود گرهگشا باشد اما خودش دردسر تازهای شده است.

سالهاست بازار تلفن همراه قم گرفتار نوسانات ارزی، قوانین دستوپاگیر و رقابت نابرابر است. مسائلی که این بار در نشستی بیواسطه با حضور استاندار و فعالان این عرصه مطرح شد تا شاید گرهای از کار فروبسته باز شود.سالن حکمت دانشگاه قم روز گذشته میزبان نشستی متفاوت بود. نه خبری از جلسات تشریفاتی و صورتجلسههای کلیشهای. این بار، فعالان عرصه تلفن همراه رو در روی استاندار، معاون سیاسی امنیتی و مسئولان اقتصادی استان نشستند تا بیواسطه از دل مشکلات بگویند.
مسائل مالیاتی؛ چالش همیشگی بازار موبایل
یکی از محورهای اصلی این نشست، به مسائل مالیاتی اختصاص داشت. فعالان این عرصه با اشاره به فشارهای مالیاتی موجود، خواستار بازنگری در نحوه محاسبه و دریافت مالیات از کسبوکار خود شدند. به گفته آنها، نظام مالیاتی فعلی با واقعیتهای بازار تلفن همراه همخوانی چندانی ندارد.
یکی از حاضران در جلسه به خبرنگار ما میگوید: مالیاتی که از ما دریافت میشود، متناسب با سود واقعی ما نیست. در بازاری که هر روز قیمتها تغییر میکند، نمیشود با یک فرمول ثابت مالیات بست.
نوسانات ارز و وابستگی به دلار
وابستگی کامل بازار موبایل به ارز خارجی، دیگر دغدغه مهمی بود که در این نشست مطرح شد. نوسانات لحظهای نرخ ارز، برنامهریزی برای خرید و فروش را برای فعالان این حوزه دشوار کرده و ریسک کسبوکار را به شدت افزایش داده است.
یکی از فعالان بازار میگوید: قیمت موبایل روزبهروز تغییر میکند، مشتری سردرگم است و ما هم بین تأمینکننده و مصرفکننده گیر کردهایم. نمیشود با این وضع، برنامهریزی بلندمدت داشت.
رقابت نابرابر؛ خردهفروشان در برابر غولها
فعالیت برخی مراکز فروش با پشتوانههای گسترده مالی، دیگر موضوع داغ این نشست بود. به گفته حاضران، این شرکتهای بزرگ با برخورداری از امکانات و سرمایههای کلان، عملاً فعالان خرد را به حاشیه رانده و بازار را در انحصار خود درآوردهاند.
یکی از فروشندگان قدیمی بازار موبایل قم در این باره میگوید: این شرکتها با قیمتهای دامپینگ و تبلیغات گسترده، مشتری را از ما میگیرند. ما توان رقابت با آنها را نداریم، چون نه سرمایهشان را داریم، نه پشتوانهشان را.
چالش سامانه همتا
سامانه همتا که برای ساماندهی بازار موبایل طراحی شده، خود به یکی از چالشهای فعالان این حوزه تبدیل شده است. حاضران در جلسه خواستار تفویض اختیارات بیشتر به استانها در این سامانه شدند.
یکی از تعمیرکاران حاضر در جلسه میگوید: ما بهعنوان تعمیرکار، دستمان در این سامانه بسته است. باید بتوانیم قطعات را ثبت و رهگیری کنیم، اما این اختیار را نداریم. همین باعث شده خیلی از مشتریها به تعمیرگاههای غیرمجاز مراجعه کنند.
استاندار قم: مشکلات استانی را حل و ملی را پیگیری میکنیم
اکبر بهنامجو، استاندار قم، پس از شنیدن صحبتها، قول پیگیری داد. او با تفکیک مسائل به دو دسته استانی و ملی اعلام کرد: مواردی که در حیطه اختیارات استانی است، از جمله موضوعات مالیاتی و حمایتهای تبلیغاتی، در دستور کار قرار گرفته و به مدیران اقتصادی استان برای پیگیری تأکید شده است.
بهنامجو افزود: مسائلی که نیازمند تصمیمگیری ملی است، در نشستهای آتی با مسئولان کشوری مطرح خواهد شد. وی برگزاری چنین جلسات مستقیمی را اقدامی مؤثر برای حل مسائل و تقویت گفتوگوی رو در رو میان مردم و مسئولان دانست.
گام بعدی؛ ادامه این مسیر
قرارگاه مردمی دانشجویی سبیل که زیر نظر انجمنهای دانشجویی دانشگاه قم فعالیت میکند، اعلام کرده است این نشستها قرار است هر ماه با یک حوزه دیگر برگزار شود؛ ایدهای که اگر در عمل هم به خوبی اجرا شود، میتواند الگویی برای تعامل بیواسطه میان مسئولان و مردم باشد.
آیا این بار مشکلات به نتیجه میرسد؟
نشست صمیمی مسئولان با فعالان عرصه تلفن همراه قم، گامی مثبت، اما در مسیری طولانی است. مشکلاتی که سالها انباشته شده، با یک جلسه حل نمیشود. اما شاید اگر این گفتوگوها تداوم یابد و وعدهها عملی شود، بتوان امید داشت که روزی بازار موبایل قم از رکود و بیثباتی خارج شود.
آنچه اکنون مهم است، تبدیل وعدهها به اقدام عملی و پیگیری مستمر مطالباتی که سالهاست روی زمین مانده است.