باشگاه خبرنگاران جوان - با صدای بلند موسیقی گوش میکنید که دستی به شانهتان میخورد. مادرتان است. میگوید نیم ساعت است که صدایتان میکند! ترجیح میدهید هدفون را دوباره برگردانید روی گوش و کل روز را با موسیقی تنها باشید...
ایست!
شاید بتوان موسیقی را بامعرفتترین همراه دانست! همراه پیاده روی عصرهای بهاری، رانندگی، ورزش و استراحت!
اگر شبها با موسیقی خوابتان میبرد و روزها حتی در حمام موسیقی پخش میکنید؛ باید بدانید نتیجه وابستگی به این یار همیشه حاضر چیست! اصلا چطور باید فهمید که به آن وابسته هستیم یا نه؟
مهسا طیبی، مشاور کودک و نوجوان دلیل دلچسبی موسیقی را این طور بیان میکند: «نوجوانی سنی است همراه با موج بزرگی از هیجانات و تغییرات حسی. در میان این همه تحول، موسیقی مثل یک استاد کاربلد وارد مغز میشود و با ترشح هورمون دوپامین، حسابی دل آدم را شاد میکند!
گوش دادن به موسیقی یک فعالیت هنری مثبت است اما اگر آن را شریک ساعات زیادی از روزتان کنید؛ روابط اجتماعیتان ضعیف میشود. سلامت روانتان خسته و کارکرد مغزتان پایین میآید.»
پناهگاهی در سایه نتها
طیبی میگوید نوجوان قادر است دلیل پناه بردنش به موسیقی را شناسایی کند. شناسایی، راهی است که به بالا بردن مجدد عملکرد مغزهای خسته از موسیقی:
دلیل اول: تنظیم هیجان
از آن جا که در این سن تغییرات حسی خیلی سریع و با شدت اتفاق میافتد؛ بعضی افراد با موسیقی به یک تعادل نسبی میرسند. تعادلی که به آنها حس مدیریت و کنترل دنیا را میدهد.
دلیل دوم: هویت سازی
ثابت کردن خود، برای نوجوان یک نیاز است. این هویت سازی گاهی با گوش دادن به سبک خاصی از موسیقی و عضو شدن در تیم هواداران آن اتفاق میافتد.
دلیل سوم: انزوا!
گاهی نوجوان برای اینکه از شرایط زندگی فرار کند یا در معرض امر و نهی والدین نباشد؛ به وسیله گوش دادن مداوم موسیقی، ارتباطش را با این دنیا را قطع میکند و در جهان ذهنی خود زندگی میکند.»
ترمز دستی را کجا بکشیم؟!
برای اینکه اطمینان پیدا کنیم ما هم به موسیقی وابسته هستیم، باید چند مورد را بررسی کنیم. چرا که گوش دادن به موسیقی در حد متعادل، مشکلی ایجاد نمیکند:
نشانه اول: افت عملکرد
اگر دچار علائمی مثل کاهش تمرکز، فراموشی کارهای روزمره، تمرکز پایین و کم شدن نمرات درسی هستید؛ لطفا چند لحظه هدفون را از گوشتان دربیاورید و صدای زنگ خطر را بشنوید.
نشانه دوم: بیقراری
اگر بدون ایرپاد و موسیقیهای محبوبتان، نمیتوانید از خانه تا مدرسه بروید یا در ماشین بدون صدای موسیقی کلافه و عصبی میشوید؛ شما درگیر وابستگی هستید!
نشانه سوم: خیال بافی افراطی
این که در طول روز مقدار کمی خیال بافی کنید؛ برای سن شما طبیعی است ولی اگر کارهای روزمره را به تعویق انداختهاید تا کمی بیشتر کنار موسیقی در خیالات خودتان پرسه بزنید؛ وابستگی شما قطعی است.»
زنجیر را باز کنید
حالا باید بدانیم چگونه قدم به قدم، از وابستگیمان کم کنیم:
هدفون را بوسیده، و در کشو قرار دهید!
برای کم کردن وابستگی؛ در قدم اول میزان زمان شنیدن موسیقی با هدفون را کم کنید و از اسپیکرهای موبایل یا تلوزیون به آن گوش دهید. این تمرین برای فاصله گرفتن از دنیای امن و دائمی که موسیقی ساخته و درگیرتان کرده بود؛ موثر است.
سکوت را انتخاب کنید!
با تمرینهای نیم ساعته شروع کنید. نیم ساعت را بدون موسیقی قدم بزنید و به صداهای طبیعی محیط گوش دهید. تکالیفتان را نیم ساعت دور از موسیقی انجام دهید تا مغزتان بفهمد بدون محرک شدید صوتی هم میتواند کار کند.
قانون یک ساعت طلایی
یک ساعت از شبانه روز که معمولا در آن موسیقی گوش میکنید را انتخاب کنید. مثلا ساعت هشت شب. هر روز به این ساعت که رسیدید، یک ساعت، موسیقی گوش ندهید.
فقط مصرف کننده نباشید
این را برای همه جنبههای دنیای الکترونیک در نظر بگیرید. به موسیقی، بازی، فیلم تماشا کردن یا هر چیز که وابسته هستید؛ یک پله بالا بیایید. چرا شما فقط آثار دیگران را مصرف کنید؟ بخشی از زمانی که موسیقی گوش میدهید را به مطالعه و یادگیری تئوری موسیقی اختصاص دهید. اگر علاقه مند هستید؛ نواختن یک ساز را شروع کنید. سراغ حفظ قرآن بروید و انواع صوت و لحن و نوا را یاد بگیرید.
محرک را پیدا کنید
بیشتر در چه زمانهایی موسیقی گوش میدهید؟ زمان ناراحتی، تنهایی، بیحوصلگی یا خستگی؟
اگر جواب این سوال را پیدا کنید؛ میدانید وقتی که به این احوال دچار شدید، باید جایگزینی برای موسیقی پیدا کنید تا از وابستگی جدا شوید.»
منبع: فارس