ظریف:

پس از پایان مسئولیتم می‌توانم واقعیات را بگویم/ چگونه بگویم که نامزد انتخابات نمی‌شوم؟

محمدجواد ظریف خیلی زود از میان دولتمردانی که چندین دهه‌ سابقه حضور در ذهن ایرانیان را داشتند، به شخصیتی محبوب بدل شد.

به گزارش گروه وبگردی باشگاه خبرنگاران جوان، محمدجواد ظریف وقتی در قامت یک دولتمرد به جامعه ایرانی بیشتر معرفی شد در مرداد ۹۲ و در جریان معرفی به عنوان وزیر امور خارجه دولت اول حسن روحانی بود که با تن صدایی قدرتمند و کلماتی محکم و البته چهره‌ای متفاوت با دولتمردان جمهوری اسلامی.

او در آن جلسه پر تنش نه تنها تلاش نمی‌کرد که نمایندگان را به هر وسیله‌ای برای رای اعتماد به خودش متقاعد کند، بلکه حتی گفته بود: «من طالب این مسوولیت نبودم و تلاش فراوان کردم تا برادر بزرگوار خود آقای روحانی را متقاعد کنم که این وظیفه را بر عهده من قرار ندهد.»

مردی که اگرچه سال‌ها در نمایندگی ایران در سازمان ملل حضور داشت و در یکی از مقاطع مهم تاریخ ایران یعنی مسایل مربوط به پذیرش قطعنامه ۵۹۸ و پایان جنگ ایران وعراق، حضوری تاثیرگذار داشت. با این همه آشنایی بیشتر ملت با او از آن‌روز گرم مردادماه شروع شد.

اما خیلی زود از میان دولتمردانی که چندین دهه سابقه حضور در ذهن و زبان ایرانیان را داشتند، به شخصیتی محبوب بدل شد، اگرچه به همان اندازه در میان برخی گروه‌های تندرو و محافل افراطی و بی‌توجه به منافع ملی، نیز چهره‌ای نامحبوب بود. اما مذاکرات نفس‌گیر و البته مقتدرانه او با وزرای خارجه ۶ کشور قدرتمند جهان در جریان «برجام» از او یک «برند» ساخته بود؛ برای نشان دادن مذاکره، عزت، اعتماد به‌نفس و ترجیح منافع ملی بر خواسته‌های شخصی و جناحی.

در کنار این ویژگی‌ها که هر روزه از سوی رسانه‌های داخلی و خارجی به بیرون از سالن‌های و میز‌های مذاکره مخابره می‌شد، نقل قول برخی از دیپلمات‌های خارجی به ویژه آمریکایی درباره او و مهارت‌هایش برسر میز مذاکره براین شهرت و محبوبیت افزود، موضوعی که به امضای برجام به عنوان قراردادی میان ایران و ۶ کشور بزرگ جهان منجر شد و به دنبال آن رفع بسیاری از تحریم‌های چندسال قبل از آن را سبب شده بود و اثرات این رفع تحریم‌ها در بخش‌هایی از زندگی مردم خود را نشان داد.

از این منظر محبوبیت او در میان مردم بیش از گذشته شد و البته کینه تندرو‌هایی را برانگیخت که در ادبیات سیاسی ایران به «کاسبان تحریم» نیز مشهور شده بودند. اما برآمدن غیر‌منتظره رییس جمهوری غیرقابل اعتماد در هیئت حاکمه آمریکا و اقدامات عهدشکنانه او و خروج از عهدنامه‌ها و توافق‌نامه‌های مشهور بین‌المللی –که برجام مهم‌ترین آن‌ها بود – ورق را برگرداند.

در این میان دولت روحانی و به خصوص وزیر خارجه آن؛ محمد‌جواد ظریف زیر تیغ شدیدترین انتقادات رفتند و ظریف علیرغم تعابیر حمایتی بی‌سابقه‌ای که رهبری نظام درباره وی و تیم مذاکره کننده به کار برده بود، با وضعیت بی‌سابقه‌ای روبه رو شد. بار‌ها به مجالس اصول‌گرا احضار شد و با انواع حملات، توهین‌ها وتهمت‌ها نیز روبه روشد و اتهاماتش تا حد خیانت به کشور نیز پیش رفت.

او اگرچه ترجیح می‌دهد که کمتر در بگو مگو‌های سیاسی داخلی ورود کند و از همین رو بسیاری از تهمت‌ها و حملات برخی چهره‌های تندرو را بدون جواب گذاشته است، به طوری که یکی از تحلیل گران معتقد بود که اولین کسی که اسباب توهین به ظریف را مهیا می‌کند، خود اوست که راه مماشات و انفعال را برگزیده‌است.

اما در یکی از آخرین مواردی که با دعوت مجلس فعلی در صحن خانه ملت، حضور پیدا کرد تا پاسخگوی پرسش‌های آنان باشد، مورد شدیدترین حملات قرار گرفت و برخی نمایندگان ضمن دروغگو خواندن او، می‌خواستند که مانع سخنانش شوند. او این بار البته کمی صراحت به خرج داد و خطاب به نمایندگان موقعیت خودش در نزد ارکان نظام را یادآور شد و گفت: «حرف‌ها و توهین‌ها را به جان می‌خرم. به من ذلیل گفتید در صورتی که رهبر انقلاب شجاع گفته بودند، به من دروغگو گفتید در صورتی که رهبر انقلاب به من صادق گفته بودند. اما من وظیفه دارم از شما به عنوان نمایندگان مردم بزرگ ایران بشنوم. از انتقاد‌ها و تندی‌های شما تشکر می‌کنم. همه ما در یک کشتی نشسته‌ایم. آمریکا، لیبرال، اصلاح‌طلب و اصول‌گرا نمی‌شناسد. رژیم صهیونیستی اصلاح‌طلب و اصول‌گرا نمی‌شناسد، زیرا با جغرافیای ایران مخالف است.»

این البته همه داستان محمد جواد ظریف نیست، او به واسطه برخی اظهارنظر‌ها از سوی برخی هوادارانش، نیز مورد انتقاد قرار گرفت. با نزدیک شدن به انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ نام محمدجواد ظریف نیز در میان چهره‌های سیاسی در معرض نامزدی، به گوش می‌رسد و در این میان انکار‌ها و تکذیب‌های متعدد او نیز راه به جایی نبرده است.

این موضوعات و مسایل دیگری که درباره محمدجواد ظریف در جامعه مطرح بوده، انگیزه انجام گفت‌وگوی روزنامه همدلی با وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران شد. او علیرغم برنامه فشرده، با حوصله بسیار پاسخگوی سوالات متعدد ما دراین باره شد؛ اگرچه در یکی دو مورد مختصر حاضر به اظهارنظر درباره برخی چهره‌های در معرض نامزدی انتخابات نشد، اما روایتی از گذشته و آینده خودش وفعالیت‌هایش بیان کرد.

از دلایل استعفای جنجالی‌اش تا سخنانی که فعلا بنا به مصلحت منافع ملی مسکوت گذاشته است. اگرچه قول داد در زمانی که دیگر مسئولیتی دربرابر خارجی‌ها نداشته باشد و شرایط سوء استفاده از سخنانش فراهم نشود «واقعیات را برای مردم تشریح» کند.

مشروح این گفتگو به شرح زیر است:
اگر چه وظایف شخص شما به عنوان وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، کسی که بیشتر نگاهی به بیرون دارد و کار شما جدل و دفاع در برابر سیاست‌های خارجی نظام است، اما بخشی از وضعیت شما در داخل هم انگار به این صورت است که باید دربرابر برخی حملات دفاع کنید و چانه بزنید تا شرایط عادی شود. در این مسیر مخالفان شما حتی به دشمنی با شما هم روی آورده‌اند. می‌خواستیم که شما به عنوان کسی که در کانون این موقعیت حضور دارید، وضعیت را تشریح کنید.

حتما در یک جامعه مردم‌سالار، اگر شرایط داخلی از معادلات خارجی مهم‌تر نباشد، قطعا به همان اندازه دارای اهمیت است. افکار عمومی و نگرش مردم و نخبگان نسبت به یک سیاست، اهمیت بسیار بسیار زیادی دارد و حتما کنش‌گران حوزه سیاسی به این امر واقف هستند. اما بحث مهم‌تر این است که اولویت اصلی در چه مسائلی است؟ وظیفه ما در وزارت خارجه، دفاع از منافع کشور در برابر خارجی‌هاست.

اگر تزاحمی در این باره ایجاد شود و اگرچه ما در این زمینه به شفافیت و آگاهی افکار عمومی اعتقاد داریم، اما مساله این است که در دنیای کنونی شما نمی‌توانید مخاطب خود را انتخاب کنید و هر حرفی که ما برای توجیه یک سیاست در محضر افکار عمومی مطرح می‌کنیم، حتما دیگران هم این استدلال و راهکار ما را به صورت همزمان شنیده و مورد بررسی قرار می‌دهند؛ بنابراین در نهایت امر، در فهرست اولویت‌های وزارت خارجه در انجام وظایف خود، اولین اولویت دفاع از تمامیت ارضی و منافع ملی در سطح بین‌المللی است.

در این روند البته حتما وظیفه خود می‌دانیم که افکار عمومی را آگاه کنیم و همچنین در برابر انتقاد‌ها و سوالات، پاسخگو باشیم. اما در این مسیر اگر احساس کنیم که دفاع از خودمان و دفاع از عملکردمان، باعث شود که در انجام وظیفه اصلی، ناکارآمدی داشته و ضربه‌ای متوجه آن شود، حتما از آبروی خود در کشور مایه می‌گذاریم و کار خودمان را انجام دهیم. این همواره روشی بوده است که ما برای روبرو شدن با این تناقض در دستور کار قرار داده ایم.

فکر می‌کنید که این روش شما ادامه پیدا کند؟

بله، من قصد دارم تا زمانی که مسئولیت دارم این روش را ادامه دهم. ممکن است زمانی که مسئولیتی در این زمینه نداشته باشم، بتوانم از وضعیت فعلی و از خود و کار‌هایی که انجام دادیم دفاع کنم؛ آن هم نه به دلیل دفاع از خودم، بلکه به خاطر دفاع از یک تفکر و نگرشی که نسبت به روابط خارجی وجود داشته است.

به هر حال من به عنوان یک کارشناس این حوزه که بیش از چهل سال از عمر خود را در دانشگاه و مسئولیت کاری مرتبط به صورت همزمان گذرانده‌ام، معتقدم که باید یک نگرش خاصی نسبت به حوزه سیاست خارجی وجود داشته باشد. ممکن است در زمانی که دیگر مسئول پیگیری یک سیاست در برابر عوامل خارجی نباشم، بتوانم در مقام دفاع برآیم، چرا که دیگر آن عامل خارجی وجود نخواهد داشت که بگوید مثلا تو به عنوان طرف صحبت ما، در کشور خود از این رویکرد خاص دفاع کردی.

به عنوان نمونه، اگر من در داخل، از امتیازات برجام دفاع کنم و بعد در خارج از کشور در مذاکره با یک قدرت خارجی، خواستار امتیازاتی شوم، آن طرف فورا در مقابل من، اتخاذ سند کرده و مثلا گفته‌های من در یک مصاحبه یا جلسه مجلس را به عنوان سند مطرح کرده و مثلا عنوان می‌کند که با وجود این امتیازات، دیگر چه امتیاز جدیدی از ما می‌خواهی؟ بنابراین زمانی که مسئولیت من در برابر خارجی‌ها به پایان برسد، می‌توانم در هر جایی، واقعیات را برای مردم تشریح کنم و آن هم در حد و حدودی که به منافع ملی ضربه نزند.

در مورد شخص شما در جایگاه وزیر امور خارجه، نگرش‌های متفاوتی وجود دارد که شاید بتوان آن را در دو سوی طیفی از عشق و نفرت، جای داد. برخی شما را به شخصیت‌های محبوب تاریخ کشور مثل امیرکبیر یا مصدق، تشبیه می‌کنند و از طرفی دیگر، برخی هم خواستار زندانی شدن و حتی اعدام شما هستند. شخص شما به عنوان کسی که به مدت ۸ سال، هدایت دستگاه دیپلماسی ایران را در یک دوران پر فراز و نشیب، بر عهده داشته، چه جایگاه تاریخی برای خود متصور است؟

بدون تعارف، خود را در حد یک خدمت‌گزار می‌دانم که وظایف و مسئولیت‌هایی برعهده داشتم واین وظایف را در چارچوب سیاست‌های کشور، اجرا کردم. در این مورد حتی قبل از تصدی وزارت، خطاب به اعضای خانواده‌ام و همچنین همکارانم عرض کردم که این حوزه، حوزه‌ای برای قهرمان شدن نیست، بلکه حوزه قربانی شدن است. در طول مذاکرات هم همین دیدگاه را داشتم. در حالی که روش‌هایی هم برای قهرمان شدن وجود داشت، ولی آن روش‌ها با منافع ملی سازگاری نداشت.

آنچه برای من مهم است، احساس مردم است. ناراحتی و نارضایتی مردم، من را نیز ناراحت و دلگیر می‌کند. وقتی مردم (نه جناح‌های سیاسی) به من انتقاد می‌کنند، ناراحت می‌شوم؛ نه این که از انتقاد ناراحت باشم، از این که مردم از من ناراضی باشند، ناراحت می‌شوم. اما در نهایت فکر می‌کنم که وظیفه من این نیست که از محمد جواد ظریف یک شخصیت محبوب یا منفور بسازم، وظیفه من آن است که کاری که به من واگذار شده، را به نحو مطلوب به انجام برسانم. بعد هم این که همه ما در مقابل خداوند پاسخگو هستیم. امیدوارم که در دیده خطا پوش خداوند، در این امتحان، مردود نباشم.

در همین فضای شبیه سازی شده، شما خودتان را بیشتر به کدام شخصیت تاریخی نزدیک می‌بینید؟

به هیچ عنوان خود را در چنین حدی نمی‌بینم. من خود را در حد یک کارگزار می‌بینم که در حال انجام وظایف خود است...

به هر حال این شخصیت‌های تاریخی هم در زمان خود کارگزار بودند...

نه. خوب، آن‌ها قهرمانان ملی بودند که جان‌شان را، آزادی‌شان را در این مسیر خود گذاشتند. در حالی که من یک تکنوکرات و دیپلمات بودم که تلاش خودم را کردم کار خود را به بهترین حالت ممکن انجام دهم.


بیشتر بخوانید

حالا اگر نمی‌خواهید شبیه کسی باشید، آیا الگویی هم در زمینه سیاست خارجی و دیپلماسی نداشتید؟

عرض کردم. من هدفم تنها انجام وظایف بوده است و الگوی همه ما نیز همواره ائمه اطهار و معصومین و پیروی از آنان بوده است.

آیا از ائمه دیپلماسی خاصی سراغ دارید؟

نه، من تخصصی در این حوزه ندارم و، ولی الگوی من این بوده است که منافع مردم را در نظر بگیرم و منافع شخصی خود را در انجام وظایفم وارد نکنم. در این زمینه فرمان حضرت علی (ع) به مالک اشتر همواره در ذهن من بوده، که باید برای مردم اعتبار و ارزش قائل شد. این مردم هستند که به فرموده حضرت علی (ع) با دشمنان تو مقابله می‌کنند و شما همیشه به آن‌ها نیاز خواهید داشت، همواره مورد توجه من بوده است؛ بنابراین همیشه سعی کرده ام که با این نگرش به حکمرانی و کارگزاری سیاست خارجی، نگاه کنم.

با نگاهی به تبارشناسی مخالفان شما، می‌توان دریافت که برخی از این جریان‌های متفاوت، در حالی مخالف عملکرد شما هستند، که عملا نقطه مشترکی با هم ندارند و به نوعی مخالف یکدیگر هم محسوب می‌شوند. در این زمینه می‌توان از یک سو به تندرو‌های داخلی، مخالفان برجام و دولت اشاره کرد و در دیگر سو نیز مخالفان نظام را مشاهده کرد که گویا در زمینه مخالفت و دشمنی با شما به یک نقطه مشترکی رسیده اند. از سوی دیگر شما با یک دسته دیگر از منتقدانی روبرو هستید که زمانی حامیان شما محسوب می‌شدند و اتفاقا از مخالفان آن دو گروه هم به شمار می‌آیند. شما اگر به این موضوع قایلید، ارزیابی‌تان از سیر تحول این دسته از مخالفان به عملکرد شما، که زمانی طرفدار شما بوده‌اند، چیست؟

حتما این ایراد از جانب من بوده است که گروهی که پیش‌تر نسبت به من محبت داشته‌اند، اکنون انتقاد دارند. این قسمت طبیعی ماجراست و من نمی‌خواهم بگویم که آن‌ها اشتباه می‌کنند و من کارم را دست انجام دادم، حتما نقص‌هایی جدی در کار من بوده. شاید برخی بیش از ظرفیت من به من امید بسته بودند و یا شاید بتوان گفت که بیش از ظرفیت سیاست خارجی کشور، به آن، امید بسته بودند و من متاسفانه نتوانسته‌ام انتظارات آن‌ها را به خوبی پاسخگو باشم، که لازم می‌دانم در همین فرصت از همه آن‌ها عذرخواهی کنم و حلالیت بطلبم.

از دیگر سو، برخی دیگر از منتقدان، ملاحظات و محدودیت‌های یک وزیر خارجه را در نظر نمی‌گیرند. وزیر امور خارجه هر کشوری، سخنگوی کل آن کشور محسوب می‌شود. این وزیر، نمی‌تواند تعیین کند که مثلا من سخنگوی قوه مجریه هستم، ولی سخنگوی قوه قضاییه، قوه مققنه یا فلان نهاد اطلاعاتی نیستم. من به عنوان وزیر امور خارجه، دو وظیفه دارم؛ یک مسئولیت، من را به عنوان چشم و دیده‌بان نظام در خارج از کشور، معرفی می‌کند که بر اساس آن موظفم آن‌چه را که می‌بینم با صراحت و صداقت، در محافل تصمیم‌گیری بیان کنم.

اما چرا نمی‌توانم این مطالب در محافل عمومی بیان کنم؟ زیرا این اطلاعات می‌توانند توسط افرادی که اصلا دل‌سوز مردم و نظام و کشور نیستند مورد استناد و سواستفاده قرار بگیرد. به عنوان نمونه وقتی آقای پمپئو خود را به عنوان مخالف توافق ایران و چین معرفی کرده، حتما این واکنش را به دلیل حمایت از منافع ایران یا چین، بروز نمی‌دهد بلکه فقط منافع آمریکا را در این زمینه در نظر گرفته است. حتی ممکن است در ظاهر بگوید که به خاطر منافع مردم ایران، اما حتما به این دلیل نیست و تنها به دلیل منافع آمریکاست.

در این زمینه قاعدتا من نمی‌توانم آنچه که به عنوان دیده‌بان نظام می‌بینم، را در داخل بیان کنم، چرا که از این طریق زمینه برای سوء‌استفاده این گونه افراد مهیا شود. من می‌توانم به مردم اطمینان بدهم که نه تنها در دوره وزارت خود، بلکه در طول زندگی کاری خود، هیچ‌گاه خلاف واقعی را به جهت خوشامد مسئولین نگفته‌ام.

این را هم باید اذعان کنم که مقام معظم رهبری به من دستور دادند که حتی اگر فکر می‌کنی نظراتت با من ۱۸۰ درجه هم مخالف بود، باید آن را حتما به من اعلام کنی؛ لذا حتی این اجازه را در قالب یک دستور هم داشته‌ام که نظر خود را صریح اعلام کنم. اگر در آینده، بعد از مرگ من، نامه‌نگاری‌هایم منتشر شود مشخص خواهد شد که من هر چه بوده، را گفته‌ام و حتی در مواردی، از برخی منتقدین هم تندتر انتقاد کرده‌ام.

مسئولیت دیگر یک وزیر امور خارجه، دفاع از کل کشور است. یعنی من در این مقام، نمی‌توانم بگویم که مثلا با فلان کار قوه قضائیه مخالفم، یا با این کار اطلاعات سپاه مخالفم واز آن دفاع نمی‌کنم. من وظیفه دارم که در خارج از کشور از این نهاد داخلی، دفاع کنم. اصلا نمی‌توانم مسائل داخلی را مورد توجه قرار دهم. وظیفه من این است که در خارج از کشور، از همه سیاست‌هایی که به نام جمهوری اسلامی بیان می‌شود و یا اجرایی می‌شود، دفاع کنم. این در حالی است که در داخل و در محافل تصمیم‌گیری، وظیفه دارم که با صراحت در مورد همه جزئیات آن صحبت کنم.

باید بگویم که در هر دو زمینه تلاش کرده ام، بدون اینکه در هر یکی از این دو موقعیت دروغ بگویم. یعنی من بایک زاویه‌ای در خارج دفاع می‌کنم که خودم اعتقاد دارم حرف راست می‌زنم و در داخل نیز از زاویه همه‌جانبه‌گری، انتقاد می‌کنم، برای این که وظیفه خودم را در قبال مردم و حاکمیت، انجام دهم.

در این انجام وظیفه‌ای که شما مطرح کردید، ممکن است جایی وجود داشته باشد که دفاع شما، به معنای دفاع از مردم نباشد و یا حداقل انتقاد مردم را موجب شده باشد. شما در شرایطی که زندگی و معیشت مردم در شرایط دشواری بوده و با سختی روزگار می‌گذراندند جمله‌ای گفتید با این مضمون که مردم ما خود انتخاب کرده‌اند که این طور زندگی کنند...

واقعا اینطور نبوده است؟ شما به من بگویید که مردم واقعا این کار را نکرده‌اند؟

به هر حال گاه این انتخاب نبوده، از روی ناچاری بوده...

شما به من بفرمایید این تجمع میلیونی برای بدرقه شهید قاسم سلیمانی را کسانی از آسمان آمدند وانجام دادند؟

ولی ما شرایط بسیار بدتر از این را هم داشتیم، دوره جنگ مردم بسیار بدتر از این زندگی کردند...

ببینید، من با بدتر و خوب‌تر کار ندارم. نکته این‌جاست که برخی مردم می‌گویند ما با سیاست‌های جمهوری اسلامی در منطقه موافق نیستیم، چون برای ما ایجاد فشار کرده است. اما همزمان برای مراسم شهادت شهید سلیمانی، با جمعیت میلیونی در همه شهر‌های کشور به میدان می‌آیند. این نشان دهنده این است که انتخاب مردم ما، این است که در دنیا سربلند باشند.

انتخاب آن‌ها این است که از آنچه شهید سلیمانی به عنوان نماد آن -یعنی مقاومت- بوده، پیروی کنند. مردم ما، کسی که نماد مقاومت است را این‌گونه بزرگ می‌دارند. این یک واقعیت است. بنابر این اگر من می‌گویم که ما انتخاب کرده‌ایم بقیه جمله من را هم ببینید. من گفتم که ما انتخاب کردیم که مانند عربستان سعودی نباشیم.

تفاوت ما با عربستان سعودی چیست؟ تفاوت ما شهید سلیمانی است. یعنی آن‌ها زیر بار آمریکا می‌روند، اما ما نمی‌رویم. تفاوت این است و مردم به‌گونه‌ای این بزرگوار را بدرقه کردند که نشان دادند، انتخاب‌شان همین است؛ بنابراین به من نگویید مردم انتخاب نکردند.

ممکن است گروهی باشند که یک روزی در خانه‌شان بشینند و انتقاد کنند؛ بگویند سیاست ما در سوریه غلط است، اما وقتی قرار است تصمیم بگیرند، در کنار مقاومت و سربلندی کشور می‌ایستند. این به‌نظر من موضوع بسیار مهمی است. بالاخره این کشور، کشور مردم‌سالاری هست، اگر مردم چیزی را نخواهند، نمی‌شود. این‌ها را باید درنظر گرفت. من نگفتم مردم انتخاب کردند که تحت فشار اقتصادی باشند، نگفتم مردم انتخاب کردند که فشار‌های روانی به آن‌ها وارد شود، نگفتم مردم انتخاب کردند که دارو نداشته باشند، من گفتم مردم این روش را انتخاب کردند، این روش هم پیامد‌ها و نتایجی دارد.

ما باید بدانیم این نتیجه انتخاب خودمان است، ممکن است من هم به‌نتیجه انتقاد داشته باشم، ولی در برابر آن روش، سرم را خم کنم و قبول داشته باشم. این‌که ما به‌نتیجه انتقاد داریم، اما روش را قبول داریم و روش را حتی تقدیس می‌کنیم، باید به درون خودمان نگاه کنیم، ببینیم که آیا ما انتخاب کردیم یا نکردیم؟

آیا شما خودتان علائمی از مردم دریافت کردید که از این حرف شما ناراضی باشند؟

بله، خیلی هم ناراحت شدند. هیچ‌وقت یادم نمی‌رود، رفته بودم در یک برنامه عمومی، وقتی‌که از آن‌جا خارج شدم یک خانمی آمد جلوی من و درحالی‌که گریه می‌کرد به من گفت فلانی من تورا نمی‌بخشم، چون ما انتخاب نکردیم و آن‌قدر عصبانی بود که اجازه نداد من پاسخ ایشان را بدهم.

وقتی دوستان آمدند که من را از آن‌جا خارج کنند، گفتم اجازه دهید صحبت‌شان را انجام دهند. گفت که دختر من لیسانسه بیکار و پسرم فوق‌لیسانس بیکار است. من به ایشان حق می‌دهم از من دلخور و ناراحت باشد، اما هنوز این سوال من را کسی جواب نداده است؛ اگر شما با روش مقاومت جمهوری اسلامی مخالف هستید چرا در مراسم تشییع پیکر کسی‌که بزرگ‌ترین نماد این روش هست حضور پیدا کردید و نشان دادید که طرفدار این روش هستید. این معضل را برای من حل کنید.

خوب مردم این‌جا می‌توانند بگویند ما ضمن اذعان به آن مشکلات آمدیم در مراسم شرکت کردیم، یعنی هم می‌خواهیم سردار سلیمانی را داشته باشیم و هم این‌که نمی‌خواهیم این‌گونه زندگی کنیم.

نه ببینید، مقاومت بالاخره نتایجی دارد، آثاری دارد. این سوالات را از من می‌پرسند. آن مجری محترم - که اگر از هرکسی این سوال را پرسیده بود ممنوع‌التصویر می‌شد - از من توانست این سوال را بپرسد. چراکه بعضی دوستان علاقه دارند من را در موضعی بگذارند که مردم از من دلخور شوند، از من پرسید چرا ما مالزی نیستیم؟ چرا ترکیه نیستیم؟ تفاوت ما با این کشور‌ها چیست؟ آیا تفاوت ما در نیروی انسانی است؟ آیا تفاوت ما با آن‌ها این است که در آن‌جا‌ها فساد نیست در ایران فساد هست؟ نخست‌وزیر سابق مالزی الان به اتهام فساد عظیم دارد محاکمه می‌شود.

تفاوت ما با آن کشور‌ها فقط در مقاومت است، و مردم نشان دادند که مقاومت را باور دارند. سردار سلیمانی قبل از شهادت هم محبوب‌ترین شخصیت کشور بود. نگوییم فقط به‌خاطر این‌که شهید شده بود مردم آمدند. ضمن این‌که آن زمانی‌که من این حرف را زدم سردار سلیمانی هنوز در قید حیات بود و ای‌کاش که هیچ‌وقت این شرایط پیش نمی‌آمد؛ می‌دانید که ایشان دوست نزدیک من بودند.

اتفاقا آن زمان کسانی‌که خصوصی دراین باره از من سوال کردند، همین را به آن‌ها گفتم و آن‌ها پاسخی نداشتند به من بدهند، حتی یکی از آن‌ها که به ظاهر هم رابطه خوبی با نظام نداشت، گفت من توی خانه خودم هم عکس سردار سلیمانی را دارم. سردار سلیمانی نماد خیلی چیز‌ها بود. نماد مردانگی، رفاقت و خلوص بود. اما بیش از هرچیز نماد مقاومت بود.

آقای دکتر اگر دوباره در شرایط آن پرسش قرار بگیرید، مجدد همان جملات را به‌کار می‌برید؟

چون دیدم که مردم ناراحت شدند احتمالاً نه، نمی‌گویم. ولی می‌خواهم بگویم که اگر آن جمله را من گفتم بی‌حساب نگفتم و دروغ هم نگفتم. بله من حتماً قبول دارم مردم انتقاد دارند، حتماً قبول دارم معیشت مردم سخت شده، قبول دارم ما نباید چیزی بر معیشت مردم تحمیل کنیم، اما چیزی را هم که گفتم، قبول دارم.

شما به دل‌مشغولی برخی گروه‌های سیاسی تبدیل شده‌اید، مثل یک تهدید انتخاباتی و احتمالاً برهمین اساس هرچه به انتخابات نزدیک‌تر شویم این دل‌مشغولی در رفتار و گفتار‌ها آن‌ها بیشتر دیده می‌شود، برای مقابله با این وضعیت فکری کرده‌اید؟

واقعاً دیگر فکر من برای مقابله با این وضعیت کار نمی‌کند، مگر این‌که تهدید کنم در انتخابات شرکت می‌کنم! چراکه من هرچه گفتم شرکت نمی‌کنم تاثیر منفی گذاشته‌است. معتقدم کاری که بلد هستم حوزه سیاست خارجی است، در تمام زندگی‌ام فقط همین کار را انجام دادم و لذا با صراحت گفتم که ترجیح و تصمیم من برای آینده چیست، اما ظاهراً هیچ تاثیری ندارد؛ لذا دوستان دائم خوش‌شان می‌آید که بگویند من برای انتخابات می‌آیم، من باید چه‌کار کنم که آقایان این ماجرا را رها کنند؟

شاید، چون حضور رسانه‌ای شما در داخل بیشتر شده باعث این وضعیت شده.

حضور رسانه‌ای من مدت زیادی بسیار کم شده بود. علت این‌که حضور رسانه‌ای من بالا رفته، این هست که با توجه به شرایط جدید در آمریکا مطبوعات علاقه پیدا کردند که بدانند آینده چه می‌شود و از من سوال بپرسند و من جواب بدهم، وگرنه این حضور رسانه‌ای با طراحی من نبوده، با درخواست کسان دیگر بود.

شما در میان سیاست‌مداران ایران چهره جوانی به‌حساب می‌آیید و هنوز فرصت هست که درباره آینده شما گمانه‌زنی شود، پیش‌بینی خود شما چیست؟ در چند سال آینده شما در کجای سیاست ایران ایستاده‌اید؟

ترجیح بنده این است که از مردادماه در دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران که بنده آن‌جا سمت دانشیاری دارم تدریس کنم، از تجربیاتم در چهل سال گذشته استفاده کنم و دانشجو تربیت کنم. اما تقدیر خداوند هرچه باشد همان است، چراکه هیچ‌وقت با تقدیر خداوند نمی‌شود جدال کرد. ترجیحم برای آینده تدریس است، اما تسلیم تقدیرم

جدا از شکسته‌نفسی‌ها و تعارفات، شما به‌عنوان یک تحلیل‌گر مسائل ایران درباره عملکرد و جایگاه تاریخی محمدجواد ظریف چه نظری دارید؟

همان‌طور که عرض کردم من از عملکرد خودم ناراضی نیستم. درهمه حوزه‌ها حداکثر تلاشم را کردم و آن‌چه را که شدنی بود احساس می‌کنم انجام دادم. بعید می‌دانم که با این شرایط فرد دیگری می‌توانست خیلی بهتر از این کاری را انجام دهد. اما خوب اگر قصور و تقصیری دارم حتما عذرخواه مردم و توبه‌کار نزد خداوند هستم.

رهبری تعابیری درباره شما به‌کار برده‌اند، مانند امین، غیور، شجاع، با این تعابیر تا خود ریاست جمهوری هم می‌توانید جلو بروید، اما برخی با ادعای حمایت از رهبری درباره جایگاه شما تعبیری نزدیک به خیانت هم به‌کار می‌برند...

نزدیک به‌خیانت نه، بدتر از خیانت...

این تناقض از کجا می‌آید؟

از آن‌ها باید بپرسید، چرا از من می‌پرسید؟

درکنار تعابیر مهمی که رهبری برای شما به کار برده، رئیس جمهور هم شما را دربست قبول دارند، اما در کارنامه سیاسی شما، هم زمزمه استعفا هست و هم اقدام به استعفا، واقعا چطور شد که با آن همه پشتیبانی، به این‌جا رسیدید؟

من خودم را موظف به انجام وظیفه می‌دانم، هر وقت که احساس کردم نمی‌توانم انجام وظیفه کنم، لازم می‌دانستم که کنار بکشم تا کسی دیگر که می‌تواند کار را انجام دهد. به‌همین دلیل هم خیلی ابایی نداشتم که بگویم من دیگر نمی‌توانم با این شرایط و با این کارشکنی‌ها کار کنم.

آن باری هم که استعفایم را اعلام کردم، به‌خاطر این بود که اعتقاد داشتم وزیر خارجه‌ای که در ملاقات یک رئیس کشور حضور نداشته باشد و این را در تلویزیون با پخش تصاویر به صورت علنی اعلام کنند، دیگر در هیچ جای دنیا آن فرد را به‌عنوان وزیر خارجه تحویل نمی‌گیرند.

ولذا من از آن به بعد اگر می‌خواستم بدون اقدامی که این تصویر غلط را اصلاح کند، حرکت کنم، در واقع یک وزیر خارجه ۱۰۰ درصد بی‌خاصیت در دنیا می‌شدم. این جایگاه برایم منفعتی ندارد که بخواهم در آن باشم. این جایگاه فقط زمانی منفعت دارد که بتوانم خدمتی انجام دهم، اگر نتوانم خدمتی انجام دهم این جایگاه را غصب کرده‌ام، حقوقم حرام است، استفاده‌ای که از اتاقم می‌کنم حرام است، نمازی که در دفترم می‌خوانم باطل است و لذا اعتقاد داشتم که از آن لحظه به‌بعد اگر استعفا نمی‌دادم و وضعیت اصلاح نمی‌شد در واقع دیگر وزیر خارجه ایران نبودم.

شما به‌عنوان یک دیپلمات آشنا و متخصص به سیاست آمریکا، شش ماه پیش وضعیت کنونی آمریکا را پیش‌بینی می‌کردید؟

خیر، ببینید من فال بین نیستم دیپلمات هستم، مگر کسی به ماوراطبیعه دسترسی داشته باشد و بتواند چنین پیش‌بینی کند. یکی از دوستان من می‌گفت من از اول پیش‌بینی کردم که ترامپ رئیس جمهور یک دوره‌ای خواهد بود، والله من چنین پیش‌بینی نداشتم. تا حدود خردادماه پیش‌بینی علمی من این بود که ترامپ برنده می‌شود.

از خردادماه من شروع کردم به تشکیک در این پیش‌بینی علمی. علتی هم که این تشکیک ایجاد شد این بود که احساس کردم در داخل آمریکا نیرو‌های مختلفی دارند برای مقابله با پایگاه ترامپ، پایگاه ایجاد می‌کنند. شما ببینید ترامپ ۷۵ میلیون رای آورد، بالاترین رایی که یک رئیس جمهور قبلاً آورده بود را ترامپ آورده. نکته مهم این است که تمام مخالفین ترامپ جمع شدند و ۸۰ میلیون رای آوردند.

نمی‌دانم آن‌هایی که پیش‌بینی کردند که ترامپ دوباره انتخاب نمی‌شود برچه اساس این پیش‌بینی را داشتند؛ مگر این‌که با ماوراءطبیعه ارتباط داشته باشند. اما پیش‌بینی من این شد که نتایج (نامزدهای) انتخابات به هم نزدیک خواهد بود، بعد هم خود آمریکایی‌ها شروع کردند به‌نوشتن درباره این‌که از روز بعد از انتخابات اگر ترامپ ببازد در آمریکا دعوا شروع می‌شود، لذا من این پیش‌بینی را هم گفتم.

این پیش‌بینی هم براساس مطالعه تحلیل‌های داخل آمریکا بود و فکر می‌کنم هنوز هم این دعوا تمام نشده و احساسم هم این است که شکافی که در جامعه آمریکا در چهار سال گذشته ایجاد و در دو ماه گذشته بسیار خونین و آتشین شد، این شکاف به‌راحتی پر نخواهد شد.

شما با جو بایدن روابطی داشتید، پیش‌بینی شما از آمریکای تحت ریاست بایدن چیست؟

اول این‌که بعضی می‌گویند من با جو بایدن رفیق بودیم، هیچ دو مسئول خارجی با هم رفیق نیستند. من در زمانی‌که سفیر بودم و ایشان هم سناتور بود و یک مدت هم رئیس کمیته روابط خارجی سنای آمریکا بود، با ایشان دیدار داشتم، بیشتر هم ایشان به نیویورک می‌آمدند، چون من اجازه رفتن به واشنگتن را نداشتم.

دیدار‌های متعددی داشتیم و بحث‌های متعددی انجام دادیم. ایشان آدم بسیار زیرکی است و در روابط خارجی بسیار متخصص است، و در آمریکا بسیار هم عنصر خودی محسوب می‌شود. مانند آقای ترامپ نیست که یک عنصر بیرونی باشد و از بیرون خودش را به سیستم سیاسی آمریکا تحمیل کرده باشد. آقای بایدن از درون سیستم سیاسی و نخبگی سیاسی آمریکا بالا آمده و مراحل مختلف را طی کرده، بنابراین آدم کارکشته‌ای است و روش‌های کار در داخل امریکا را خوب بلد است.

به عنوان سوال آخر اجازه دهید به یک موضوع مصداقی نگاه کنیم و درباره چند دوگانه احتمالی ریاست جمهوری ایران و آمریکا تخیل کنیم. از شما می‌خواهیم در چند کلمه پیش‌بینی‌تان را درباره هرکدام از این احتمالات بیان کنید.

من جوابم به همه این سوال‌ها این است که اگر مردم هر فردی را انتخاب کنند، آن فرد باید سیاستی را انتخاب کند که متناسب با شرایط و سیاست طرف مقابل باشد.

بایدن -یک رئیس جمهور نظامی؟

بایدن با یک رئیس جمهور نظامی بستگی دارد، به این که هر کدام از این روسای جمهور با چه میزان از حمایت مردمی انتخاب شده باشند. یعنی هر‌قدر حمایت مردمی بیشتر باشد قدرت چانه‌زنی در سطح بین‌المللی بیشتر خواهد شد.

بایدن - ظریف؟

بایدن با ظریف که اتفاق نمی‌افتد.

منبع: روزنامه همدلی

انتهای پیام/

 

بانک پارسیان
پیام رسان های باشگاه خبرنگاران - پایین شرح خبر
مطالب پیشنهادی وب
اخبار پیشنهادی
تبادل نظر
نام:
ایمیل:
آدرس ایمیل خود را با فرمت مناسب وارد نمایید.
* نظر:
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۹:۱۵ ۱۱ بهمن ۱۳۹۹
به نظر من ایشان از الفبای سیاست چیزی نمی داند؛
هر کس به جایی رسید روی پای خود ایستاد و مقاومت کرد حتی آمریکا و اروپا هم در ظلم و استکبار خودشان که دنیا را چاپیدند با مقاوت و تلاش توانستند وگرنه هیچ ملتی با اعتماد و اتکای به دیگران به جایی نرسیده است.
ایشان هنوز این حرف مقام معظم رهبری امام خامنه ای عزیز را نفهمیده است که:
هزینه مقاومت از سازش کمتر است
و در عین حال پیروزی با و سرافرازی با مقاومت و روی پای خود ایستادن و استقامت کردن است!!!
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۸:۵۲ ۳۰ دی ۱۳۹۹
ای داد وبیداد
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۸:۴۹ ۳۰ دی ۱۳۹۹
مقاومت چیه کی مردم انتخاب کردن آقای ظریف ما سردارو دوس داشتیم از ته دل اما اینکه دولت داره ب کشورای دیگه خدمت میکنه واقعا ناراضی وناراحت هستیم
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۸:۴۳ ۳۰ دی ۱۳۹۹
دعوت از کشورهای بیگانه برای تاثیرگذاری در انتخابات داخلی کشور خودت، اگر خیانت نیست پس چیه؟!
Iran (Islamic Republic of)
....
۰۸:۳۳ ۳۰ دی ۱۳۹۹
کجا تحریم رفع شد؟ کجا تو زندگی مردم تاثیر گذاشت؟آقایون فقط رفتن اونجا نیروگاها رو پلمپ کردن ما رو بدبخت کردن اومدن.برجامی که تو بیست دقیقه تصویب شد انتظاری هم ازش نباید داشت
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۸:۲۸ ۳۰ دی ۱۳۹۹
برو
United States of America
ابوالفضل
۰۸:۱۹ ۳۰ دی ۱۳۹۹
بعداز پایان مسئولیتت هیچ کاری نکن
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۷:۲۴ ۳۰ دی ۱۳۹۹
کی بهت رای میده اصلا کی رای میده؟
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۷:۲۰ ۳۰ دی ۱۳۹۹
شما و دولت شما با برجام به مردم خیانت کردید و هنوز که هنوزه دفاع میکنید و بخاطر این قرار داد ننگین عذرخواهی نمی‌کنید.
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۶:۵۳ ۳۰ دی ۱۳۹۹
خیلی از نظر ها رو ورانداز کردم نظر مثبتی «تقریباهیچ» ندیدم مگر یکی ود تا که اونم با رای منفیها
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۶:۵۱ ۳۰ دی ۱۳۹۹
همیشه فکر می کردم مریخی ها وجود دارند و به زمین سفر میکنن !! وقتی دیدم نویسنده از ایشون بعنوان شخصیتی محبوب یاد کردند !!! دیگه شکی ندارم !!! مریخ الان هواش خوبه عزیزم ؟
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۶:۴۱ ۳۰ دی ۱۳۹۹
شما مطمئنی که کارشناس هستی به نظرم تو دانشگاه و تو دنیای واقعی درستون رو درست یاد نگرفتی والا میدونستی که تمام دنیا اگه بین خودشون اختلافه ولی توی هدف با هم متحدند. .
Iran (Islamic Republic of)
عبدالوهاب نجفی
۰۶:۱۵ ۳۰ دی ۱۳۹۹
رفع بسیاری از تحریم ها که اثر بخش بود در زندگی مردم؟؟ انصافا نویسنده این متن در ایران زندگی میکنه؟
United States of America
ناشناس
۰۴:۱۱ ۳۰ دی ۱۳۹۹
ظریف واقعا ادم خوبی هست و کارکشته ولی بیشتر از این کاری از دستش بر نمیاد یعنی از داخل نمیزارن کاری کنه بنده خدا چکار کنه دیگه چقدر زحمت کشید که زندگی مردم راحت کنه ولی عده ای هستن در داخل نظام که نمیخوان چیزی درست بشه و فقط میخوان فشار و بدبختی به مردم تحمیل کنن
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۲:۰۳ ۳۰ دی ۱۳۹۹
فقط بگم جوانهای امثال من را له کردید.به دادمان نرسیدید
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۱:۵۹ ۳۰ دی ۱۳۹۹
خداوندا....
Iran (Islamic Republic of)
امیر
۰۱:۱۶ ۳۰ دی ۱۳۹۹
آقای ظریف چگونه باید به شما بفهمانیم که افرادی همانند شما بدنبال خفه کردن ملت و نابود کردن کشورند چرا خودرا بازنشست نمیکنید
Iran (Islamic Republic of)
آقامحمدخان
۰۱:۰۸ ۳۰ دی ۱۳۹۹
همون سیاست بگم بگم
Germany
ناشناس
۰۱:۰۷ ۳۰ دی ۱۳۹۹
از دست عزیزان چه بگویم گله ای نیست گله ای نیست گرهم گله ای بعد از انتخابات بگویم
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۰:۴۹ ۳۰ دی ۱۳۹۹
... نخور
واقعیات با اون لبخندای که موقع امضا برجام داشتی معلومه
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۰:۴۲ ۳۰ دی ۱۳۹۹
ممنونم بابت این مصاحبه خوب .خیلی برای من آموزنده بود .اینکه یک سیاست مدار چجور جواب سوالات یک خبرنگار رو بده،برام جذاب بود .
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۰:۳۰ ۳۰ دی ۱۳۹۹
محبوب چیه
Iran (Islamic Republic of)
درود
۰۰:۲۰ ۳۰ دی ۱۳۹۹
دکتر ظریف مرد تاریخ ایران باید جزو درسهای تاریخ ایران و جهان شوید
Iran (Islamic Republic of)
اسی
۰۰:۱۶ ۳۰ دی ۱۳۹۹
چه حق الناسی به گردنت میماندکه حقیقت را نمی گویی
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۰:۱۱ ۳۰ دی ۱۳۹۹
بری دیگه برنگردی
Iran (Islamic Republic of)
نرگس سپید
۰۰:۰۹ ۳۰ دی ۱۳۹۹
اینو آویزه ی گوشتون کنید چه من باشم چه نباشم
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۳:۴۹ ۲۹ دی ۱۳۹۹
چشم
Iran (Islamic Republic of)
هادى
۲۳:۴۲ ۲۹ دی ۱۳۹۹
جناب ظريف خيلى زود دارى مسوليت كارهايت را به گردن نظام و انقلاب مى اندازى
Iran (Islamic Republic of)
سعید
۲۳:۲۱ ۲۹ دی ۱۳۹۹
به نظر من دکتر ظریف یک فرد بسیار دوست داشتنی هستن.
Iran (Islamic Republic of)
میثم
۲۳:۱۹ ۲۹ دی ۱۳۹۹
محبوب خیر خیر خیر
Iran (Islamic Republic of)
Ariya
۲۳:۰۳ ۲۹ دی ۱۳۹۹
هنوز امضای سند FATFخشک نشده...
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۳:۰۲ ۲۹ دی ۱۳۹۹
عجب برجامی ، بد بخت کردید مردم رو ، چقدر رو دارید شما که هنوز از برجام حمایت میکنید؟!!!!!
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۲:۴۳ ۲۹ دی ۱۳۹۹
چطور بعد از قرارداد ننگین برجام سرشو بالا میگیره؟
Germany
مهدی
۲۲:۴۲ ۲۹ دی ۱۳۹۹
اگه این بنده خدا اختیاری داشت الان وضعمون این نبود.
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۲:۳۵ ۲۹ دی ۱۳۹۹
نه تو روخدا بیا بشو آخه بلایی مونده که سر این کشور نیاورده باشید
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۲:۳۴ ۲۹ دی ۱۳۹۹
کسی که تنها کار 8 سال وزارت ضعیفش برجامی بود که تکیه بر اون باعث ایجاد این وضع وحشتناک شد.پراید ۱00 میلیونی شاخصه اونه.ببین سر نیازهای اولی چی اومده.
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۲:۲۸ ۲۹ دی ۱۳۹۹
خدا کند بعد از وزارت اگر میخواهی تدریس کنی تدریس هر چیزی را بکن بجز تدریس برجام که یک کشور را تا آستانه ورشکستگی اقتصادی پیش بردید.!!!
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۲:۰۶ ۲۹ دی ۱۳۹۹
نه بیا تشریف بیار اقاظریف
Iran (Islamic Republic of)
کیهان
۲۲:۰۵ ۲۹ دی ۱۳۹۹
این جناب ضربه ای که تودوران مسئولیتش به کشورواردکرد آثارش روسالیان سال برروی زندگی مون احساس خواهیم کرد.
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۱:۵۹ ۲۹ دی ۱۳۹۹
کاسب تحریم یعنی چی؟
چه کاسبی میشه از تحریم کرد؟!
Iran (Islamic Republic of)
محسن
۲۱:۵۸ ۲۹ دی ۱۳۹۹
كي گفته محبوب ؟
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۱:۴۶ ۲۹ دی ۱۳۹۹
اگه بقیه ارکان دولت عجولانه عمل کردن ونسنجیده نبایدهمش روانداخت گردن یکنفر، توبخش خودش بدعمل نکرده
Iran (Islamic Republic of)
مجتبی
۲۱:۴۳ ۲۹ دی ۱۳۹۹
محبوب؟؟؟؟؟؟؟؟؟
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۱:۴۳ ۲۹ دی ۱۳۹۹
دکتر ظریف یک دیپلمات وطن پرست و دلسوز ایران هستند.کسانی که دو زار سواد و بینش سیاسی و شناختی از واقعیات جهان امروز ندارند،امثال دکتر ظریف را ننی توانند قبول داشته باشند.مشکل اصلی مملکت هم همین ها هستند.اینها فقط خود و تفکر خود را قبول دارند.تمام مشکلات ما نه فلان کشور و فلان رژیم هست،بلکه این گروه تندروی ،ظاهر بین،ساده لوح و صرفا مقلد مغز فقیر هستند.
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۱:۴۰ ۲۹ دی ۱۳۹۹
انشاا... بعد از رفتنت فضا برای سیما کمی باز بشه بتونند واقعیتهای برجام رو برای مردم بگویند.
برادر بزرگوار، من که در متن ماجرا بودم و هستم و میدونم چه بر سر صنعت نوپای هسته ای کشور آوردید....!
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۱:۳۹ ۲۹ دی ۱۳۹۹
محبوب ؟!؟؟؟!
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۱:۳۲ ۲۹ دی ۱۳۹۹
حالا کسی هم بهت اصرار نکرده
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۱:۳۱ ۲۹ دی ۱۳۹۹
باید محاکمه شوی
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۱:۲۸ ۲۹ دی ۱۳۹۹
جدی میگی؟
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۱:۱۴ ۲۹ دی ۱۳۹۹
متاسفم که دل سوزان این مملکت را تندرو می نامید!
Iran (Islamic Republic of)
کاطم عبدی
۲۱:۰۶ ۲۹ دی ۱۳۹۹
او حتی صلاحیت ندارد مجدد وزیر امور خارجه شود چه برسد به نامزدی ریاست جمهوری

اودر مذاکران امتیازات بهت اوری داده بدون اینکه چیزی بدست آورد

او هنوز خون سردار قهرمان ما خشک نشده بود صحبت از مذاکره مجدد با قاتل سلیمانی را مطرح کرد.
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۰:۵۷ ۲۹ دی ۱۳۹۹
حالا ثبت نام کردن یا نکردنت واسه کی مهمه
Iran (Islamic Republic of)
Ahmadsheida
۲۰:۵۲ ۲۹ دی ۱۳۹۹
نویسنده محترم مقاله مطمئن هستید ایشون محبوب هستن؟!
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۰:۴۵ ۲۹ دی ۱۳۹۹
"برآمدن غیر‌منتظره رییس جمهوری غیرقابل اعتماد در هیئت حاکمه آمریکا و اقدامات عهدشکنانه او و خروج از عهدنامه‌ها و توافق‌نامه‌های مشهور بین‌المللی –که برجام مهم‌ترین آن‌ها بود – ورق را برگرداند"

اصلا هم براي افراد خبره و حكيم غير منتظره نبود و كاملا قابل پيش بيني بود مشكل از آنهايي بود كه بيست سال در آمريكا زندگي كرده بودند ولي آمريكا را نشناخته بودند
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۰:۳۴ ۲۹ دی ۱۳۹۹
در برجام که امریکاییها نتوانستن حریفش شوند کلی امتیاز از آنها گرفت حتی یک امتیاز هم به آنها نداد.
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۰:۲۹ ۲۹ دی ۱۳۹۹
نیا تو رو خدا
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۰:۱۸ ۲۹ دی ۱۳۹۹
منبع رو همون اول میزدی که مردم گمراه نشن برادر
از تعجب داشتم شاخ درمیاوردم که باشگاه خبرنگاران چرا باید اینقدر از ظریف تعریف کنه ؟
Iran (Islamic Republic of)
امیر
۲۰:۱۷ ۲۹ دی ۱۳۹۹
نه تو رو خدا بیا کاندید ریاست جمهوری هم بشود. ۸سال گرفتار روحانی و شما بودیم .کافی نبود. دیگر چ بلایی میخواهید سر ملت و کشور بیارید
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۰:۱۵ ۲۹ دی ۱۳۹۹
جناب ظریف در سمت وزارت برجامتون هسته ای وعلم بومی کشور بتن ریزی شد وسردار هم شهید نمی شهدقرار بود به داد گاه بکشی یهدتون هس
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۰:۱۴ ۲۹ دی ۱۳۹۹
اگر هم بخواهی ،اولا ردصلاحیت میشی .دوم اینکه به جز عده ای اندک که اصلا بصیرتی ندارند کسی به تو رای نمیده.
Iran (Islamic Republic of)
ناراضی
۲۰:۱۴ ۲۹ دی ۱۳۹۹
همشون از یه قماشن
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۰:۱۲ ۲۹ دی ۱۳۹۹
همه اینا رو باور کنیم این گفته شما که آمریکا ایران رو با یک موشک نابود می‌کنه کجای دلمون بذاریم
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۲۰:۱۰ ۲۹ دی ۱۳۹۹
ما هیچوقت فراموش نمی کنیم که شما فراترازبرجام قرارداد امضا کردید و داوطلبانه قلب اراک را که 950میلیون دلار برای ملت هزینه داشت درآوردند و باسیمان پر کردند و دانش هسته ای را که ثمره خون شهدا بود واگذار گردید و تحریک ها برداشته نشد که هیچ چند برابر شد و...... بله خدمات شما فراموش نخواهد شد .و تاریخ در مورد شما قضاوت خواهدکرد مردی که در زمان جنگ در سازمان ملل سرباز وظیفه بود.
Iran (Islamic Republic of)
عمار
۲۰:۰۰ ۲۹ دی ۱۳۹۹
عربی بگو .
United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland
حسین
۱۹:۵۷ ۲۹ دی ۱۳۹۹
مردی الان بگو
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۹:۵۱ ۲۹ دی ۱۳۹۹
خیلی عملکرد خوبی داشتید که طلبکارهم باشید به نظرمن باید به خاطر ننگ نامه برجام محاکمه شوید
Iran (Islamic Republic of)
محمد۳۱۵
۱۹:۵۰ ۲۹ دی ۱۳۹۹
واقعا محبوب هست خیلی
فقط خواستی تدریس کنی برجام رو صفحه به صفحه توضیح بده که چطوری شد
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۹:۴۷ ۲۹ دی ۱۳۹۹
نه بمون. نرو تورو خدا .
Iran (Islamic Republic of)
سیدحسینی
۱۹:۴۵ ۲۹ دی ۱۳۹۹
ادبیات آشنای دولت مردان و ورزشی ها ......
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۹:۲۷ ۲۹ دی ۱۳۹۹
نه تورا خدا بشو
Iran (Islamic Republic of)
یاحسین'ع'
۱۹:۱۸ ۲۹ دی ۱۳۹۹
سلام.کدام محبوبیت،قرارداد ننگین برجام جز عقب ماندگی هسته ای،اقتصادی و ذلت چیزی برای ایران نداشت،که گرانی دههابرابری کالاهای اساسی،مصرفی و خودرو را به ملت تحمیل کردند و علی برکت الله ان فقط برای دولت تدبیروامید بود،و مردم هم اکنون زیربار ظلم گرانی اند.با تشکر
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۹:۱۶ ۲۹ دی ۱۳۹۹
برجام چی شد
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۹:۱۴ ۲۹ دی ۱۳۹۹
این همه تعریف الکی .........
United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland
ناشناس
۱۹:۱۱ ۲۹ دی ۱۳۹۹
محاکمه
Iran (Islamic Republic of)
M aghaei
۱۹:۰۷ ۲۹ دی ۱۳۹۹
سلام باشگاه ازکجا نظر مردم فهمیده که اقا شخصیت محبوب است شاید پشت شیشه دودی ماشین از خانه تا اداره
بعد مذاکره ننگین ......؟؟؟؟
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۹:۰۰ ۲۹ دی ۱۳۹۹
بلایی موند که سر کشور در نیارین و حالا باز طلبکار هم هستین؟
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۸:۵۵ ۲۹ دی ۱۳۹۹
روزنامه همدلی با این تعریف وتمجیدی که از آقای ظریف کرده رسما به عنوان ستاد انتخاباتی ایشون عمل کرده.به نظر من که باید کسی رو انتخاب کنیم که انقلابی و کاری باشه و شجاع باشه و این بحث نخ نمای مذاکره با امریکا واروپا رو ول کنه.و تمام هم وغمش کاربرای مردم باشه.نه اصولگرا نه اصلاحطلب
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۸:۵۴ ۲۹ دی ۱۳۹۹
درستکه مصاحبه روزنامه همدلی بود.ولی انگار که حرف دل روزنامه باشگاه خبرنگاران جوان هم بود!.کم موند بود از ظریف یه قدیس بسازید ومخالف هاش مشتی زد منافع ملی.ظریف نشان بدهید .
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۸:۵۳ ۲۹ دی ۱۳۹۹
به قول خودش تا الان همه حرفهاش غیر واقعی است
Iran (Islamic Republic of)
تیمور
۱۸:۵۰ ۲۹ دی ۱۳۹۹
اقای ظریف برای ملت ایران قابل احترام است وزحمات ایشان هیچگاه از حافظه ملت فراموش نمی شود.
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۸:۴۹ ۲۹ دی ۱۳۹۹
ای بابا
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۸:۲۸ ۲۹ دی ۱۳۹۹
همه میگن بگم بگم بگین ملت ایران راحت شن
همه برای مصالح انقلاب
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۸:۲۶ ۲۹ دی ۱۳۹۹
محبوب؟؟؟؟؟!!!!!!!
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۸:۲۱ ۲۹ دی ۱۳۹۹
واقعیت را بخواهی نخواهی باید بگویی کم از برجام نافرجام ملت و کشور خسارت ندیدند ..
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۸:۲۱ ۲۹ دی ۱۳۹۹
نخیر ... زورکی رای نمیدیم
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۸:۱۵ ۲۹ دی ۱۳۹۹
اقاى ظريف نگو پايان مسئوليتم بگو پايان محدوديتم .شما كه نزد افراد روشن فكر و با ادراك جامعه. محبوبيت پيدا كردى بگو عاقل تر از ان هستم كه كانديداى رياست جمهورى بشوم
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۸:۰۸ ۲۹ دی ۱۳۹۹
محبوبیت؟
شوخی کردی دیگه، نه؟
Iran (Islamic Republic of)
باقرخان سالار ملی
۱۸:۰۷ ۲۹ دی ۱۳۹۹
اگر یکم جرات و شجاعت بیان حقیقت را داری همین الان بگو که بدرد جامعه بخورد وقتی که کاری از دستت بر نمیاد گفتن حقیقت پشیزی ارزش ندارد
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۸:۰۲ ۲۹ دی ۱۳۹۹
قربونت دیگه بقیه عمرت رابشین تو خونه این چندسال مردم ایران را از حضور خودت مستفیذ کردی دیگه نمی خواد دانشجو مثل خودت پرورش بدی
Iran (Islamic Republic of)
ایرانی
۱۸:۰۱ ۲۹ دی ۱۳۹۹
جواد جان خودت هستی کافیه، جان هرکی دوست داری دانشجو تربیت نکن...
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۷:۴۵ ۲۹ دی ۱۳۹۹
ظریف اگه میخواد مثل خودش دانشجو تربیت کنه نکنه بهتره ظریف یکی بود حال روز کشور تو سیاست خارجی اینه وای به روزی که تربیت یافتگانش بیان سرکار
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۷:۴۴ ۲۹ دی ۱۳۹۹
.
کسی نیست بهش بگه تو این چند سالی که در پست وزارت خارجه بودی چه گلی بر سر ملت زدی که می خواهی رییس جمهور هم شوی.
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۷:۲۸ ۲۹ دی ۱۳۹۹
با فاجعه ای چون برجام هرگز دیگر نباید تیم ظریف و روحانی مذاکره کنند.چند بار از یک سوراخ باید گزیده شد؟!
Iran (Islamic Republic of)
حمیدرضا میرکیانی
۱۷:۱۶ ۲۹ دی ۱۳۹۹
سلام , کاری به اصولگرا و اصلاح طلب ندارم , طی این چند سال , زحمات این بنده خدا , نتیجه ای به جز خسارت , تحقیر ایرانی , در امور خارجه چیزی دیده نشد...
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۷:۱۳ ۲۹ دی ۱۳۹۹
اگر هر کس به عملکردش نگاه کند بهتر است تا بدنبال چگونگی باشد.
Iran (Islamic Republic of)
حیا خوب چیزیه..
۱۷:۱۲ ۲۹ دی ۱۳۹۹
تو رو خدااااا کاندید شو!!!!
با این دست گل برجامت
وقتی خاطرات وزرای خارجه روسیه و آمریکا در روند برجامو میخونم از ایرانی بودنم خجالت میکشم بخاطر یه همچین وزیر خارجه ساده لوحی(خوشبینانه)!!
کاش قبل برجام بود...
France
ناشناس
۱۷:۱۱ ۲۹ دی ۱۳۹۹
دکتر ظریف دارای دکترای چگونه با خارجی ها بخندیم
Iran (Islamic Republic of)
عبدالهی
۱۷:۰۸ ۲۹ دی ۱۳۹۹
برای چی فکر میکنید ظریف محبوب مردم است؟
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۶:۵۳ ۲۹ دی ۱۳۹۹
بورس بورس
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۶:۵۰ ۲۹ دی ۱۳۹۹
چه فایده داره وقتی دیگه کاری نمی تونی بکنی بگم بگم راه بندازی؟؟
۱۲
بانک پارسیان
پیام رسان های باشگاه خبرنگاران - پایین شرح خبر
آخرین اخبار
بانک پارسیان
پیام رسان های باشگاه خبرنگاران - پایین شرح خبر
بانک پارسیان
پیام رسان های باشگاه خبرنگاران - پایین شرح خبر